جلسه ۲۸۵

خب اگر علم به نجاست داریم، دیگر علم به نجاست دوم لغو خواهد بود. مثل اینکه بنده دوبار وجود جناب آقای ... را أعلی الله مقامه و رفع فی الخلد مقامه تصور کنم، اول وجود ایشان را در اینجا تصور کنم، خب وقتی که وجود ایشان را تصور کردم و بعد تصدیق به وجود ایشان پیدا کردم دیگر دوباره تصور وجود ایشان و تصدیق وجود ایشان لغو خواهد بود حالا آن تصدیق از هر راهی می‌خواهد باشد؛ از راه رؤیت می‌خواهد باشد اشکالی ندارد، از راه غیر رؤیت باشد که تصدیقِ تصدیق باشد، در آن‌ صورت هم مانعی ندارد، ولی وقتی تصدیق به وجود ایشان پیدا کردم، دیگر دوباره تصور وجود ایشان و تصدیق وجود ایشان لغو خواهد بود، چرا؟ چون لازمه‌اش اجتماع مثلین است؛ اجتماع علمین مثلین بر مورد واحد امتناع دارد، مانند اجتماع ضدّین بر مورد واحد می‌ماند. پس آن معلوم النجاسة اول اگر موجب احتراز شده است، دیگر معلوم النجاسة ثانی نمی‌تواند در اینجا موجب تکلیف بشود. اگر علم تفصیلی ما در اینجا موجب احتراز و موجب تکلیف شده است، پس آن معلوم النجاسة اول از دور خارج می‌شود و دیگر زمینه برای او نیست و چون علم تفصیلی حاکم بر معلوم بالإجمال است، وقتی که علم تفصیلی نسبت به یک مورد بیاید، از باب انطباق طبیعت شخصیه بر تعیّن خارجی ـ از این باب ـ وقتی که طبیعت شخصیه بر یک تعیّن خارجی تعلق بگیرد طبعاً آن مورد دیگر از تحت علم اجمالی اول بیرون می‌آید و این معلوم الاحتراز می‌شود وقتی معلوم الاحتراز شد ما حالا باید ببینیم که آیا آن علم اجمالی اول به قوّت خود باقی است یا به قوّت خود باقی نیست؟ و چون علم اجمالی قائم به طرفین یا به اطراف است، یک مورد از اطراف علم اجمالی وقتی که خارج شد که مساوی با همان معلوم بالإجمال ماست بنابراین طرف دیگر مشکوک الطهاره می‌شود.