جلسه ۲۸۹
توضیحات:
الدليل 3: العقل و الجواب عنه - التقرير 1: العلم الإجماليّ
جلسه ۲۸۹
6تلمیذ: تعلق علم اجمالی به طرفین است و یک طرفش به علم تفصیلی خارج شد.
استاد: خارج باشد، اشکال ندارد. مقصود از علم اجمالی چیست؟ مقصود اجتناب از کلیهما است خب هم از این احتراز کردیم و هم از این احتراز کردیم! ما از علم اجمالی چه میخواهیم؟! مکلف نسبت به طرفین علم اجمالی احتراز کند، به هر دلیل میخواهد باشد! حالا این به دلیل علم تفصیلی احتراز کرده است، اینهم به دلیل خودش، علم اجمالی نیست بیشتر از اینکه نمیخواهد!
تلمیذ: چون بر ما مورد مجهول و مشکوک است برای این جبران نقصان که شک هست در اینجا به سبب علم تفصیلی این شک برطرف میشود.
استاد: ببینید شک برطرف میشود ولی علم اجمالی ازبین نمیرود.
تلمیذ: وقتی شک رفت علم اجمالی هم منتفی میشود.
استاد: موضوع علم اجمالی نجاست أحد الطرفین است.
تلمیذ: بله.
استاد: من حالا یک چیزی به شما میگویم؛ اگر هردوی اینها نجس بودند، آیا وقتی هردوی اینها نجس هستند ما میتوانیم بگوییم که أحدهما متنجسٌ؟! اشکال ندارد که بگوییم: أحدهما متنجسٌ؛ هذا أو هذا این اشکال ندارد، بااینکه کلیهما متنجّس ولی اطلاق أحدهما متنجّس بلامانع است ولو اینکه کلیهما متنجّس باشند یک وقتی یکی از این دو متنجّس است اطلاق کلیهما متنجّسان غلط است. یک وقتی هردو متنجّس هستند، وقتی که هردو متنجّس هستند چرا میگوییم که أحدهما متنجّس؟! چه برسد به اینکه بگوییم که یکی نیست! یعنی میدانیم قطعاً یک از این دو مورد نیست یعنی احتمال دارد این موردی باشد که مشکوک است؛ موضوع برای علم اجمالی ما محقق است و تا وقتی که این موضوع باقی است حکم هم باقی است، موضوع چیست؟! نجاست أحد الإنائین؛ نجاست أحد الإنائین مشکوکین را قبول داریم که یکی از دو إناء بهنحو مشکوک نجس است الآن هم به حال خود باقی است.
تلمیذ: نه احتراز از أحد الإنائین المشکوکین.
استاد: الاحتراز عن کلیهما به سبب نجاست أحد الإنائین المشکوکین.

