جلسه ۳۰۵

نظر علامه طهرانی راجع به خوردن گوشت کوسه

به قول مرحوم آقا ـ رضوان الله تعالیٰ علیه ـ می‌فرمودند که کسانی که گوشت کوسه را بخورند وحشی می‌شوند. یعنی قساوت قلب پیدا می‌کنند خوردن گوشت قِرشْ یا همان کوسه اصلاً قساوت و درّندگی می‌آورد.

اثر خوردن گوشت حیوانات مختلف بر نفس

حالا ممکن است فرض کنید که یک نفر بگوید که یک مرتبه می‌خورم ...، اینکه الآن انسان این را استفاده می‌کند این یک اثری در نفس می‌گذارد و این اثر جلوی کمال را می‌گیرد و منع از کمال انسان می‌شود. درنتیجه با نظام خلقت متعارض است و براین‌اساس حرام است. کسانی که لحم خنزیر می‌خورند بی‌غیرت می‌شوند مخصوصاً کسانی که مداومت بر لحم خنزیر می‌کنند این‌طور هستند و کسانی که لحم حیوانات وحشی را می‌خورند اصلاً خوی همان حیوانات وحشی را پیدا می‌کنند. این‌همه جنایاتی که هست همه به‌خاطر همان تغیّر و تبدّل نفسی است و اینها اصلاً نسبت به این مسائل توجهی ندارند و می‌گویند که صِرف اعتبار معتبِر است. [می‌گویند که] چه فرقی بین لحم خنزیر و لحم بقر هست؟! لحم کلب مثل لحم غنم است و تفاوتی ندارد! دیده شده که همه استفاده می‌کنند و خیلی از جاها می‌خورند و در خیلی از کشورها هر نوع رُتیلی را می‌خورند، دیگر آن خیلی عالی‌تر است! مرضی هم دیده نمی‌شود ناراحتی هم مشاهده نمی‌شود. افراد هم مثل سایر افراد زندگی عادی خودشان را دارند بنابراین باید بگوییم که به صرف اعتبار معتبِر است.

مسلک حق و مبنای صحیح در جعل تمام احکام

دیدگاه این متکلمین براساس نفس رؤیت ظاهر از مسئله است ولی بنا بر مسلک حق و مبنای صحیح تمام احکام براساس مصالح و مفاسد نفس‌الأمریه قرار داده شده است. آن مصالح و مفاسد نفس‌الأمریه البته در مواقع مختلف متفاوت است و این نیست که صرفاً به اعتبار معتبِر باشد. بله، اگر آن مصلحت و مفسدۀ نفس‌الأمریه در امروز اقتضای این حکم را بکند، امروز این حکم بر این موضوع مترتب می‌شود اگر فردا اقتضای حکم دیگری را بکند حکم مترتب می‌شود فرض کنید که انسان با خصمِ مهاجم باید دفاع کند تا وقتی که او نیت تهاجم دارد انسان دفاع می‌کند و حَرب است و وقتی که نیت تهاجمش منتفی می‌شود انسان صُلح و سلام در آنجا به‌وجود می‌آورد. این دو حکم مختلف براساس دو نیت است و نباید گفت که اینجا که تفاوت دارد! نه، آن نیت تهاجم اقتضای حرب و مدافعه و قتال می‌کند و نیت غیر تهاجم اقتضای سلام و اقتضای صلح را می‌کند و همین‌طوری که نیت یک مسئلۀ نفس الأمری است این‌هم یک مسئلۀ نفس الأمری است.