جلسه ۳۲۶
5منبابمثال در روایاتی داریم «نَوم العالمِ عِبادَة»1 یااینکه فرض کنید در مورد صوم رمضان داریم: «أنفاسُکُم فیهِ تسبیح و نَومُکُم فیه عبادة»2 یااینکه فرض کنید در بعضی از روایات هست که اگر کسی در هر صبح بگوید: «اللهُمَّ إنّی أصبَحتُ أُسَبِّحُكَ و أُحَمِّدُكَ و أُهَلِّلُكَ و أُكَبِّرُكَ و أُمَجِّدُكَ بِعَدَدِ ما أُدیرُ بِهِ سُبحَتی»3 و بعد در طول روز این سبحه را همینطور بگرداند همینطور ثواب در پروندهاش مینویسند و کیسهاش را پر میکنند ولو اینکه دیگر ذاکر هم نباشد و این روایتش هم روایت صحیحی هست و خود بنده از مرحوم علامه طباطبائی ـ رضوان الله تعالیٰ علیه ـ شنیدهام که ایشان هم تأیید میکردند و میفرمودند که روایت درستی است.
دیگر تا شب تسبیح را همینطور تندتند بچرخاند! حالا که قرار است «ما دارَ سُبحَتی» پس تند بچرخاند که بیشتر ثواب بدهند! در این موارد نیت دخالت ندارد. البته ناگفته نماند که اینها توصلی نیستند بلکه اینها امور تکوینی هستند که منشأ عبادی دارند نهاینکه منشأ توصلی دارند؛ یعنی چون حیات عالِم وقفاً لِتَثبیت احکام الله تعالی و لِشَریعته است این حیات توأم با انفاس و نوم و أکل است [لذا تمام اینها ثواب عبادت دارد].
معنای روایت «ضَربَةُ علیٍ یوم الخندق» از نظر مرحوم علامه طهرانی
من یادم هست یک وقت در جایی بودیم مرحوم آقا ـ رضوان الله تعالیٰ علیه ـ بودند و شخصی از این کلمهای که پیغمبر اکرم صلّی الله علیه و آله و سلّم راجع به امیرالمؤمنین فرمودند که «ضَربَةُ علیٍ یوم الخندق أفضل مِن عبادةِ الثَقَلین»4 سؤال کرد که معنایش چیست؟
معنای روایت «ضَربَةُ علیٍ یوم الخندق» از نظر دیگران
مرحوم آقا در آنجا بهطورکلی یک معنای دیگری کردند و فرمودند که مسئله اختصاص به «ضربةُ علیٍ» ندارد. آنچه را که الآن تفسیر و توجیه میکنند این است که میگویند: در آنجا تقابل اسلام و کفر بود. در آنجا ضربت حتمیّه بود و اگر ضربت علی نبود کفر غلبه میکرد و اسلام محو و فنا پیدا میکرد. لذا ضربت علی احیای اسلام کرد.
- . مرصاد العباد، ص 243؛ المحجة البيضاء، ج 2، ص 367.
- . الأمالي، شیخ صدوق، المجلس العشرون، ص 93، ح 4.
- . الدعوات، راوندی، ج 1، ص 62؛ مستدرك الوسائل، ج 5، أبوابُ التَّعقیبِ و ما یُناسِبُه، 35 ـ باب النوادر، ص 124.
ترجمه: «خدایا! همانا صبح میکنم درحالیکه تو را تسبیح میگویم و تو را تمجید میکنم و تو را ستایش میکنم و تو را تهلیل (لا إله إلاّ الله گفتن) میگویم به عدد آنچه میچرخانم تسبیحم را.» (محقق) - . مشارق أنوار اليقين، ج 1، ص 313.

