جلسه ۳۸۷

بنابراین در إنائَینِ مُشتَبهَین بَین الخمر و المائیة، حکم شارع در اینجا روی شخص خاص نرفته است تااینکه بگوییم که این شخص خاص مردّدٌ بالإجمال و مشکوکٌ فیه است و قاعدۀ حلّ بر آن جاری می‌شود، بلکه حکم شارع روی عنوان رفته است و باید از عنوان احتراز کرد.

احتراز از عنوان چطور است؟ احتراز از عنوان به ترک هردو اناء است پس باز در اینجا وقتی که شارع می‌فرماید: «کُلُّ شیءٍ هو لک حلالٌ حَتَّی تَعلَمُ أنّهُ حَرامٌ بِعَینِهِ» این مشمول قاعدۀ احتیاط است و مشمول قاعدۀ حلّ و برائت نیست. مقصود از «بِعینه» در اینجا شخصی نیست بلکه در اینجا «بِعَینه» عنوانی است یعنی عنوان این خمریت برای شما لحاظ شده باشد؛ خب در اینجا هم عنوان لحاظ شده است، عنوان خمریت را می‌دانیم و هَذا العُنوان مُشترکٌ بَین الشَّیئَین؛ هَذا بِعَینه وَ هذا بِعَینه، آن عنوان در اینها مشترک هستند.

اگر افراد مصداق خمریت آن‌قدر زیاد باشد که عرف آن جنبۀ مصداقیت را به‌عنوان «بِعینه» به این افراد نمی‌دهد، آن یک بحث دیگر است ولی اگر اطراف علم اجمالی محدود و محصور باشد به‌نحوی‌که عرف در اینجا بین عنوان و معنون ـ توجه بفرمایید همۀ نکته به اینجا برمی‌گردد و لِمّ [قضیه این است] و نتیجۀ بحث اشتغال ما که دو ماه دیگر نتیجه‌اش روشن می‌شود به همین کلامی که این جلسه می‌گویم برمی‌گردد ـ نوعٌ مِن الاتّحاد مشاهده کرد در آنجا اطراف علم اجمالی داخل در تحت آن عنوان خواهد شد.

دیدگاه متفاوت عرف در خصوص ارتباط بین عنوان و معنون

پس اگر شارع بین عنوان و معنون نوعی از اتحاد [مشاهده کرد]، این به دو قسم حاصل می‌شود؛ عنوان ما اجتَنبِ عن الخمر است و معنون ما مشخص است. فرض کنید این إنائی که در دست من هست الآن معنون بالخمریه هست خب در اینجا عرف بین عنوان و معنون اتحاد حقیقی و واقعی می‌بیند و این عنوان الآن تطبیق بر این معنون می‌کند و این معنون در تحت این عنوان قرار دارد.