جلسه ۶

پس روی این حساب این روایاتی که می‌گوید یُرجّعون القرآن ترجیع الغناء و النُوح و الرهبانیة، به این کیفیت می‌خوانند، قطعاً معلوم می‌شود که منظور پیغمبر از این غناء غنای محلل نیست، بلکه غناء غنای محرم است که عبارت است از همان کیفیت آن صدا، منتهی...

سؤال: چرا ما می‌گوییم دو تا غناء داریم؟ پس با این صحبت ما یک غناء بیشتر نداریم، دو مصداق داریم، یک مصداقش آن حالت است یک مصداقش هم این حالت است.

جواب: نخیر

سؤال: چون در اول فرمایشتان فرمودید که ما دو غناء داریم. 

جواب: دو غناء داریم به جهت اینکه دو مصداق متباینی وجود دارد، از این نقطۀ نظر دو غناء داریم، اصل غناء به معنای ترجیع صوت است، خود همان نوع محللش هم باز ترجیع است ولی کیفیت ترجیع فرق می‌کند؛

یک ترجیعی است که اصلاً ساخته شده است برای اشعار موهِن، برای اشعار لغو و لهو و لعب و اینها.

یک ترجیعی است که آن ترجیع عبارت است از تحسین صوت. شما هر شعری هم که بخواهید بخوانید برای اینکه این شعر جاذب باشد بایستی که صوتتان حَسَن باشد، و این تحسین صوت حاصل نمی‌شود الاّ بالترجیع، خب این دیگر جای اشکال نیست. پس اگر این طور است اصلاً ما تمام الحان را باید دیگر درش را ببندیم چون دیگر هر کسی فقط باید بیاید بگوید، او او ایی ایی...! هیچ چیزی دیگر ندارد. همین که می‌گوید: اَ، اُ، ایی، این خودش یعنی تغییر دادن، این معنایش تدویر است، این معنایش گردش و... است، و همین صدا را قشنگ می‌کند و گفتیم که رسول خدا می‌نشست و ابن مسعود آیات قرآن را می‌خواند و حضرت گریه می‌کرد، و داریم که ائمه دعوت می‌کردند که ذاکر بیاید و مدح اهل بیت را بکند، نوحۀ امام حسین، تعزیۀ سید الشهدا را بخواند، اینها همه دلالت بر این می‌کند که نفس ترجیع اشکال ندارد. آن کیفیت کلاسیک، آن نحوه ترجیع خاصّی که برای مجالس لهو و لعب وضع شده است که به آن غنای محرم می‌گویند، آن اشکال دارد. آن نحوه کلاسیک اگر در قرآن هم بیاید می‌شود غنای محرم، این مسئله است.