مرتب سازی:
جلسه ۱
13تلمیذ: منظور این است که محتوای کامل داشته باشد.
استاد: یعنی منظور این است که- حالا به عبارت امروزیها- یک پاراگراف کامل باشد حالا ولو آن که آیه آیۀ ارث باشد که فرض بکنید که چند سطر است،... یک آیه تمام است.
تلمیذ: شما فرمودید سورۀ بعد از حمد واجب نیست در حالی که اینجا میگوید اَقَلُّ ما یجب؟
استاد: سوره واجب نیست، حمد واجب است. حالا که سوره واجب نیست حضرت میفرماید در حال عادی چند آیه بخوان، در حال عجله آن چند آیه را هم نمیخواهد بخوانی. اگر اهتمام سوره مثل حمد بود خب حضرت میگفتند سه آیۀ قل هو اللَه را بخوان یا...
تلمیذ: زمان مرحوم آقا بعضی از رفقا وقتی که شنیدند نظر ایشان تبعیض سوره است می گفتند بسم اللَه الرحمن الرحیم ق، بعد می رفتند رکوع!
استاد: نه، آن نه. البته نظر خود ایشان این نبود.
تلمیذ: بله. تبعیض سوره را این طوری...
استاد: نه، حمد که تمام شد مدهامتان، یک آیه مثل آن که...! نه، این که نیست. یک پاراگراف باید تمام بشود، این است.
تلمیذ: ببخشید این پاراگراف را ما از کجا روایت در بیاوریم؟
استاد: خب همین دیگر، یعنی ما حالا میخواهیم همین را بگوئیم، میخواهیم بگوئیم که از این روایات این در می آید یا نه؟ ما که نظر خودمان را هنوز نگفتیم، ما می خواهیم ببینیم نظر حضرتعالی چیست؟
تلمیذ: ما نظری نداریم.قید وحدها یک مقداری سؤال ایجاد می کند...
استاد: خب ببینید اینکه وحدها...
تلمیذ: خواسته که جواز را بگویند...
استاد: تجوز وحدها فی الصلاة به تنهایی، این یک مسئلهای به نظر میرسد بالاتر از آن چه که شما میخواهید بفرمائید، در آن که لاصلاة اِلاّ بفاتحة الکتاب یعنی اصل و قوام صلاة به فاتحة الکتاب است، خب این مسئله درست است اما در اینجا دارد اِنَّ فاتحة الکتاب تجوز وحدها فی الصلاة، جایز است، تنهایی در نماز این فاتحة الکتاب جایز است، کسی قائل به حرمت نشده تا اینکه جواز در مقابل حرمت باشد. حتی اهل تسنن در این که فاتحة الکتاب اصل است، در این شک ندارند، حالا در بسم اللَه آن مشکوک است، بعضیها اخفا میآورند اما بعضیها هم نمیآورند اما در اصل خود حمد، مسئله اختلافی نیست که نسبت به حمد کسی قائل به حذف فاتحه الکتاب باشد. قطعاً در این جا این تجوز وحدها این برمیگردد به کفایت. معنای تجوز در اینجا کفایت است، خب این کفایت در این جا هست، از آن طرف روایت دیگر اذا ما اعجلت بِهِ حاجة یعنی یک حاجتی او را میخواند و او را به عجله وا میدارد، او تخوف شیئاً یا مثلاً ترس از چیزی دارد که فوت بشود، قرائت فاتحة الکتاب در اینجا کفایت میکند. خوب این را همان طوری که عرض کردم ما میتوانیم حمل بر این مسئله بکنیم. حالا...