جلسه ۹۴

از این مسائل ما متوجه می‌شویم حضرت که می‌فرماید بچه خود را به حج ببر یعنی تشریع حج در یک جری زندگی است یعنی حمل داشته باشد حج واجب است بچه داشته باشد حج واجب است نمی‌دانم فرض بکنید که زندگی‌اش حتی در عسر باشد باز حج واجب است یعنی همان عسری که اگر حج هم نرود همان عسر را هم دارد .. یا مثلا داریم که اطعمهم الخبز و الزیت، شعیر داریم جو حتی نان جو یا خلّ اطعمهم الخل و الزیت داریم که حج این است یعنی باید به همان مسیر و جری این مسئله حج را با آن کیفیت انجام بشود.

پس بنابراین در مورد زواج اگر زواج، زواج مبرم بود! این می‌تواند مانع از حج بشود اگر زواج، زواج مبرم نباشد می‌بینید که یک شخصی است که زواج را هم می‌تواند تأخیر بیاندازد دو سال یا سه سال دیگر نه این مانعیت از حج ندارد.

در مورد حمل اگر شارع اجازه بر حمل داده است و حمل هم یکی از مقتضیات زندگی است خود شارع هم تأکید بر این مسئله کرده است پس بنابراین حمل این خودش می‌تواند مانع باشد برای حج یا در مورد ممرضیت و امثال ذلک که همه اینها به طور کلی حکمش مشخص است این مسئله هم از این نقطه نظر به نظر می‌رسد که دیگر جایی برای ابهام دیگر نمانده حالا اگر یک وقتی چیزی است که خب رفقا خودشان تذکر بدهند 

تلمیذ: .............؟!

استاد: وانگهی شما ضرر را به چه می‌گویید؟ شما ضرر را حتما به این که می‌گویید که فرض کنید که بچه سیاه شود به این ضرر می‌گویید یا این که از گرسنگی بمیرد یا این که نه ضرر یک مسائلی است که چه بسا برای خود ما ناشناخته است ما که در بچه نیستیم که بفهمیم چه می‌شود یک دفعه پنج سال دیگر آثارش پیدا می‌شود ده سال دیگر خودش را نشان می‌دهد اینها چیزهایی است که شارع اینها را در نظر گرفته می‌گوید اینها را گوش بدهید ما می‌گوییم نخیر باید ببنیم خودمان! یکدفعه می‌بینیم که سر 15 سالگی یک دفعه رماتیسم قلبی پیدا کرد خب این مال چیست؟ این مال آن است آنها که نمی‌فهمند می‌گویند این یک علت دیگر دارد این که می‌گویند باید تا دو سال بچه شیر بخورد شارع می‌تواند بگوید که نه فرض کنید که در وسطش هم اگر می‌تواند غذا بخورد مادر می‌تواند ... نداریم. اینها چیزهائی است که عادی است یعنی جری اجتماعی احکام اقتضا می‌کند این مسئله، 275 سال ما زمان ائمه داشتیم خب در این 275 سال بچه به دنیا نمی‌آمد؟ بچه شیر نمی‌خواهد بچه غذا نمی‌خواهد؟ یک دفعه الان همه چیز درست شد! ما خیلی از این نکته ... مجتهد باید خیلی به این نکته توجه کند مسائل ضروری اجتماعی که در زمان ائمه علیهم السلام قطعا مثل زمان ما ساری و جاری بوده ما از توجه به اینها می‌توانیم حکم را برای خودمان استنباط کنیم.