جلسه ۱۰۲

یک شخصی که در کتابخانه بنشیند و کتاب بنویسد مردم او را نمی‌بینند مردم کتابش را می‌بینند. حالا شاید این نوشته، فرض کنید که یزید باشد یک نصرانی باشد یک یهودی باشد یک کتابی می‌نویسد به اسم دیگری، اسم مستعاری، و کتاب را ارائه می‌دهد و شما خبر ندارید می‌گویید عجب مؤلف بزرگواری و چه مؤلف عالمی‌ است که همچنین چیزی نوشته است ولی وقتی که آمد بیرون و شما رفتار و حرکات او را دیدید آن وقت تشخیص می‌دهید این تا چه حدّ نسبت به مطالب پایبند است و چقدر این مطالب و ارزشها در دل او نهادینه و ملکه شده است. این را شما در رفتار خارجی می‌بینید لذا تأثیری که فیلم و تئاتر ـ که همان تعزیه است ـ در انتقال فرهنگ دارد بسیار از کتابت و از صحبت بیشتر است، شما ممکن است با یک فیلم یک تحولی ایجاد کنید در اذهان، چرا؟ چون انسان به جزئیات و به امور حسی اقرب است تا به عقلیات و امور علمی، لذا شما می‌بیند گیرندگی افراد در فیلم خیلی بیشتر است و در خاطرشان می‌ماند فردا برای هم نقل می‌کنند: «دیدی فلانی چکار کرد؟ فلانی چه عکس العملی نشان داد؟» حال شخص بیننده عوض می‌شود و مسئله او تغییر پیدا می‌کند.

یک وقتی یک شخصی بیان می‌کرد که من یک فیلمی‌ از یک شخصی را دیدم که عمل عبادی انجام می‌داد، آن چنان تأثیری در من گذاشت که من دیگر نتوانستم آن عمل عبادی را ترک کنم در حالتی که می‌دانست این عمل، مستحب است ولی همین که دید این تأثیر در او پیدا شد، کتاب هم خوانده، صحبت هم زیاد شنیده در مورد این مسئله، حالا صحبت در این است که چرا فیلم حضرت اباالفضل باید اشکال داشته باشد چرا چه اشکال دارد؟

تلمیذ: از جهت این که می‌گویند صورت را نشان دادند.

استاد: نشان بدهند، مگر صورت نشان دادن اشکال دارد؟ نه! ببینید یک وقتی مسئلۀ چهارده معصوم است، قضیه چهارده معصوم فرق می‌کند. آن جا مقام عصمت است و غیر از مسئله عصمت، مسئلۀ‌ اقتدائیت و اسوه بودن و اتخاذ واقع از یک شخصیت معصوم است، آن شخصیت باید یک شخصیتی باشد که حرکات او، سکنات او و حرفش هیچ گونه خطا نداشته باشد و بتواند آن واقعیت را بیان کند، یک همچنین شخصی چه کسی می‌تواند باشد در این عالم؟ هیچ کس! فقط شخصی می‌تواند ممثَّل یک معصوم باشد که خودش به مرتبۀ ‌ولایت رسیده باشد که از او ما تعبیر به ولی خدا می‌کنیم او واقعا اشراف دارد بر همه زوایا.