مرتب سازی:
روش بحث خارج
2أعوذ بالله من الشیطان الرجیم
بسم الله الرحمن الرحیم
در جلسات گذشته صحبت دربارۀ مواقیت بود. قبلاً این قضیه را خدمت رفقا گفتهام که روش بحث ما در بحث خارج، پیگیری مسائل فقهی به شکل متعارف در تقریرات نیست چون اینها کار رسالههای عملیه یا یکقدری بالاتر از آن مثل کتابهای شرایع، مختصر، ریاض و امثالذلک است.
ریشهیابی علل استنباط و اجتهاد، مطلب موردنظر در دروس خارج
آنچه که باید در بحث خارج مدّنظر باشد ریشهیابی علل استنباط و اجتهاد است که متأسفانه در درسها به این قضیه کم توجه میشود؛ اساتید در ابتدا مباحثی را درنظر میگیرند و بعد آن را ادامه میدهند و یکیک فروعی که بر آن مترتّب است را مطرح میکنند و جلو میآیند. البته خود همین فروع هم نیاز به بحث دارد ولی طلبه میتواند این مطالب را از جواهر و امثالذلک بهدست آورد و بررسی کند و نباید وقت مجالس و کلاسها به اینگونه امور بگذرد، باید مسائل مورد اختلاف که اختلاف فتواها حاصل از آن برداشتها است مثل همین مسائل مواقیت مطرح شود.
یکی از مسائل خیلی مهم و محل ابتلا این است که آیا مواقیت همان اماکنی است که وَقَّتَها رسول الله صلّی الله علیه و آله و سلّم یا اینکه محاذات با آن هم کافی است؟! یا فرض کنید مسئلۀ تکرار در عمره، مطلبی است که الآن افراد روی آن بحث میکنند. بنده خودم در بعضی از موارد که مشرف شده بودم، بعضی از این آقایان را میدیدم که هر روز به مسجد تنعیم میروند و محرم میشوند. با توجه به مطالبی که ما بحث کردهایم، اصلاً این مسئله جایز نیست یا اینکه این قضیه دارای کراهت شدید است.
چنین مواردی که اختلافی هستند و همینطور آن اصول کلی این امور که همان پرداختن به تیترها و عناوین این مباحث و رسیدگی به ریشهیابی مدارک و منابع است باید مورد بحث قرار بگیرند و لهذا وقت نباید به سلسله مطالبی بگذرد که سایرین مثلاً در تقریرات بیان کردهاند و هر کدام راجع به مسئله یا فروعاتش صحبت کردهاند و گذشته از اینها در خود کتب فقهی هم پیدا میشود و طبعاً طلبه هم میتواند این مطالب را استنباط و استخراج کند.