عدم مقبولیت عمل اصحاب

پس در این‌صورت باید بگوییم که نذر فقط به امور الزامیه، اعم از وجوب و حرمت تعلق می‌گیرد و به امور مستحبه و مکروهه تعلق نمی‌گیرد چون آنها ما أنزل الله هستند و این خلاف ما أنزل الله است. درحالی‌که مسئله این‌طور نیست پس در این مسئله اگر کسی نذر کند که از منزلش احرام ببندد و به‌عنوان شکر، نه اینکه همین‌طور دلش بخواهد [ایرادی ندارد]؛ در روایات داریم که حضرت فرمودند که دل‌بخواهی نیست. آیا صحیح است دل‌بخواهی نماز را در سفر چهار رکعت بخوانید؟!¹ غلط است. آیا صحیح است نماز ظهر را شش رکعت بخوانید؟!² غلط است. این هم همین‌طور است. ولی در مسئلۀ نذر، نذر به‌عنوان مصلحت متدارکۀ آن حرمتِ احرام قبل از میقات عمل می‌کند و جای حرمت قبل از میقات، عبثیّت و لغویّت آن را می‌گیرد. لذا ما در روایات داریم که اگر کسی قبل از میقات احرام ببندد و بعد عمل منافی با احرام انجام دهد، کفاره ندارد مثلاً اگر صید کند یا سایر اموری که منافات با احرام دارند را انجام دهد، کفاره بر ذمّۀ این شخص نیست،³ چون عمل، عمل لغو و عبث است و وقتی که به میقات وارد می‌شود باید احرام ببندد و تجدید کند البته احرامی نبوده است که بخواهد آن را تجدید کند. اما اگر قرار بر این باشد که شخصی واقعاً نذر کند بر اینکه صعوبتی را با این عملی که انجام می‌دهد بر خود هموار کند، باید صیغۀ نذر هم بخواند، خود این مصلحت، آن جنبۀ نفی احرام قبل از میقات را تدارک می‌کند. لذا نذر در اینجا در حکم مخصِّص است.

اگر کسی خوف داشته باشد که نرسد هم مسئله همین‌طور است.

تلمیذ: اگر کسی نذر کند که روزۀ مستحبی را تا ده صبح بگیرد و بعد افطار کند، آیا نذر‌ش صحیح است؟!

استاد: تا ده صبح که روزه نیست مثل اینکه کسی نذر کند نماز را بدون حمد و سوره بخواند؛ فقط رکوع و یا سجده‌اش را به‌جا بیاورد، آن شخص دیگر نماز نخوانده است. نماز هویت و ماهیتی دارد که نذر به آن هویت بکُلّها و بتمامها تعلق می‌گیرد اگر کسی نماز بدون حمد و سوره نذر کند در واقع نذر به نماز نکرده است این یک عمل خارجی اختراعی است. ما روزۀ تا ساعت ده صبح نداریم. هویت روزه به قبل از اذان صبح الی غروب آفتاب است.