اهمّیت حدیث عنوان بصرى در سیر و سلوك
دستور سلوکی امام صادق علیه السلام به سالکان راه خدا
بعد از فوت مرحوم علامۀ طهرانی، برخی از ارادتمندان ایشان از آیتاللَه سید محمدمحسن حسینی طهرانی درخواست تشکیل مجالس انسی را جهت تبیین مبانی علامۀ طهرانی داشتهاند، که ایشان شرح حدیث عنوان بصری را موضوع این جلسات قرار میدهد. «عنوان بصری»، نام پیرمردی است که در جستجوی علم به نزد امام صادق علیهالسلام آمد. بسیاری از عرفاء و مربیان نفوس، از جمله آیتالله سید علی قاضی، عمل به دستورات امام صادق علیهالسلام به عنوان بصری را برای عبور از نفس امّاره، ضروری دانستهاند. جلسۀ اول شرح حدیث عنوان بصری، بهنوعی مقدمۀ شروع شرح این حدیث شریف است.
مرتب سازی:
اهمّیت حدیث عنوان بصرى در سیر و سلوك
6ثانیاً: آخر تا کی در هر قضیه و مسئلهای باید سؤال کرد؟! این مسئله غیر از آنچه است که الآن مطرح میشود. خداوند به انسان عقل و شعور و ادراک داده، و دائماً که انسان با بزرگ یا حکیمی سر و کار ندارد! خب، گاهی اوقات مسافرت میرود، گاهی اوقات افتراق و بینونیت پیدا میشود، مسئلهای پیدا میشود و نمیتوانند [ارتباط برقرار کنند]!
نمیشود که انسان دائماً در همه احوال، در هر مطلبی فوراً دائمُالتَّماس و دائمالإتّصال باشد. مسئله اینطور نیست. بلکه خود انسان باید با توجه به مطالبی که برای او مطرح میشود، اُمَّهات و کلّیات قضایا را بگیرد و خط مشی زندگی خود را بر آن اساس قرار بدهد و با اتّکاء به پروردگار در مسیر إلیاللَه حرکت کند. روش ایشان این بود.
علامۀ طهرانی: «ما این کتابها را برای همه نوشتهایم»
یادم است که یکوقت به من فرمودند:
فلانی! در جلسات بگو: بعضی از افرادی که آشنایی بیشتری با قرائت و مطالعه دارند، شروع به گفتن این کتابها برای دیگران کنند و این مطالب را برای افراد بیان کنند.
عبارت ایشان به من این بود:
ما این کتابها و مطالب را برای همه نوشتهایم؛ نه [فقط] برای افرادی که در آن طرفِ غارِ کذا هستند! نه، اینها برای همه است.
و منظور از سلوک و حرکت إلیاللَه تقویت فهم و ادراک است و فقط دعا کفایت نمیکند آقا! فهمیدن و ادراک و رسیدن به مطلب برای یک سالک مهم است. ما اینها را برای این نوشتهایم که خوانده شود و تأمّل و تدبّر بشود.
من دارم عبارت ایشان را میگویم و از خودم تصرف نمیکنم.
سبب و کیفیت تشکیل جلسات شرح حدیث عنوان بصری
قبل از زمان ارتحال مرحوم آقا (علامۀ طهرانی) بهواسطۀ بعضی از مسائلی که ضرورتی در تکرار آنها نمیبینم، کمکم ما خودمان را جمع کردیم و دیدیم دیگر داعی برای صحبت و طرح مسائل و سؤال و جواب نیست.
در زمان مرحوم آقا ما خودمان را بهاصطلاح نخود هر آشی میکردیم و در هرجا دخالت میکردیم؛ اما در این اواخر، حدود دو یا سه سال به فوت ایشان مسائلی اتفاق افتاد که ما دیگر زمینه را برای ابراز مسائل و مطالب به کیفیت سابق مناسب نمیدیدیم. این از یک طرف.