
حقیقت ولایت و كیفیّت هدایت
عدم انحصار هدایت، به ارتباط ظاهری با مقام ولایت
حقیقت ولایت و كیفیّت هدایت
16منظور تو از این اطوار و اختلافاتی که پیش میآید، این است که آن حقیقت واقعی خودت را به ما بنمایانی و آن جامعیت خودت را به ما نشان بدهی و نمود و ظهور خودت را در همۀ اطوار به ما ارائه کنی!1و2
میدانید حضرت میخواهند چه بفرمایند؟ حضرت میخواهند بفرمایند: اگر یک استادی باشد که دارای فنون مختلفی از ریاضی، جبر، هندسه، مثلثات، شیمی، فیزیک، جغرافیا، طبقاتالأرض، هیئت، نجوم و سایر علوم و هنرهای متداولۀ امروز مانند خطّاطی و نقّاشی باشد، و علاوۀ بر این به علوم الهی نیز احاطۀ کلی داشته باشد؛ حال شخصی که میخواهد از این استاد استفاده کند، یا فقط به علم ریاضی او میپردازد، یا فقط به علم شیمی او میپردازد، یا فقط به علم طبابت و پزشکی او میپردازد، و یا میخواهد از علوم دیگر مانند فلسفه و امثالذلک او استفاده کند. گاهی اوقات موفق میشود یک علم و گاهی دو علم و گاهی بیشتر را بیاموزد. اما یکوقت شخصی میآید و تمام علوم این استاد را فرا میگیرد و میآموزد؛ این شخص میشود جامعالعلوم و ذوالفنون.
سیدالشهداء میخواهند این را عرض کنند که: خدایا! تو در مقام معرفت بندگان نسبت به خودت و در این اطوار مختلفی که پیش میآوری، میخواهی تمام صفات وجودی خود و آن جامعیت خودت را در آنها قرار بدهی؛ تا اینکه شخص چه لیاقتی داشته باشد! لذا اگر اطوار مختلفی نباشد، دیگر جامعیتی نیست و این بنده توحید را از یک نظر میبیند و از نظرهای دیگر غفلت میکند.
ما هم از خداوند متعال تقاضا میکنیم که: خدایا! ما را برای استجماع جمیع آن کمالاتی که در راستای توحید میتواند یک بندۀ خودت داشته باشد، قابلیّت عنایت کن! عنایت خودت را در هر حال از ما سلب مکن! در تمسّک به مقام ولایت، آنی از آنات ما را محروم مفرما! در دنیا از زیارت ائمّۀ هدی و اولیای خودت، و در آخرت از شفاعت آنها ما را بینصیب مفرما!
- إقبال الأعمال، ج ١، ص ٣٤٨، فرازی از دعای سیدالشهداء در روز عرفه:
«إلَهی عَلِمتُ بِاختِلافِ الآثارِ و تَنَقُّلاتِ الأطوارِ أنَّ مُرادَکَ مِنّی أن تَتَعَرَّفَ إلَیَّ فی کُلِّ شَیءٍ حَتَّی لا أجهَلَکَ فی شَیء.». اللَه شناسی، ج ١، ص ٢٥٧:
«بار خداوندا! من بهواسطۀ اختلاف و تباینی که در آثار، و بهواسطۀ دگرگونی و تغییراتی که در اطوار عالم به وجود میآوری، دانستم که مراد و مقصودت از آفرینش من آن میباشد که در تمام چیزها خودت را به من بنمایانی و بشناسانی؛ تا به جائی که من در هیچیک از موجودات، فاقد معرفت تو نگردم و در همه و همه تو را ببینم و بدانم و تماشا نمایم!» - قابل ذکر است که مرحوم علامۀ طهرانی رضوان اللَه علیه در اللَه شناسی، ج ١، ص ٢٦٨ ـ ٢٧٣ این فراز از دعای عرفه را از ملحقات إقبال الأعمال و منتسب به ابن عطاء اللَه اسکندری میدانند و انتساب آن به سیدالشهداء علیه السّلام را جایز نمیدانند. (محقق)
- إقبال الأعمال، ج ١، ص ٣٤٨، فرازی از دعای سیدالشهداء در روز عرفه:
