
حقیقت و معناى سیر و سلوك الهى
حقیقت معنای سلوک و وظائف سالکین الی اللَه شرح فقره: انی رجل مطلوب و مع ذلك لی أوراد في كل ساعة من آناء اللیل والنهار فلا تشغلني عن وردي 1 خداوند متعال بر حسب استعدادات هر شخصی هدايت مخصوص به او را دارد. 2 آنچه كه براي سالك ضروري و لازم است تسليم در برابر مشيّت پروردگار است. 3 گفتار حكيمانۀ مرحوم قاضي رضوان اللَه عليه به عدّهاي از علماء نجف كه از ايشان تقاضاي دستور داشتند. 4 سلوك الي اللَه عبارتست از قیام به آنچه كه مورد رضاي خدا است. 5 سلوك در تعريف مرحوم آية اللَه انصاري رضوان اللَه عليه. 6 سؤال حضرت آية اللَه حسنزاده آملي از مرحوم آقای سيد مهدي قاضي فرزند مرحوم قاضي طباطبائي در مورد به ارث بردن حقيقت و سرّ مرحوم قاضي و جواب ايشان. 7 آخوند مولي حسينقلي همداني بيش از سيصد شاگرد سلوكي داشتند ولي فرزندان ايشان از سلوك وعرفان پدر بيبهره ماندند. 8 پيام مهم حضرت ولي عصر ارواحنا فداه براي شيخ مفيد نسبت به وظائف شيعيان. 9 تقاضا نمودن دستور سلوکی يكي از علماء قم از حضرت علامه طهراني و پاسخ منفي ايشان . 10 شخص سالك بايد تماماً و من جميع الجهات تسليم استاد باشد و الّا هيچ فائده ای براي او ندارد. 11 اگر عنايت دائمي حضرت حقّ نباشد، آدمي مبتلا به عذاب استدراج ميگردد. 12 مثال لطيف حضرت آية اللَه حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني درباره استدراج. 13 داستان ناصرالدين شاه و ترس از مرحوم حاج ملّا علي كني و اقتدار ايشان. 14 مخالفت مرحوم حاج ملا علي كني رحمة اللَه عليه با كشيدن ريل آهن و داستان گاو
حقیقت و معناى سیر و سلوك الهى
2أعوذ باللَه من الشّيطان الرّجيم
بِسمِ اللَه الرَّحمَنِ الرَّحِيم
الحَمدُ لِلّه ربِّ العالَمينَ و الصّلوة والسّلامُ على أشرَف المُرسَلينَ
وخاتمِ النَّبيينَ أبىالقاسمِ محمَّدٍ و علَى آلِهِ الطَّيِّبين الطّاهرين
واللعنة علَى أعدائِهم أجمَعينَ
سلوك یعنی قیام به آنچه مورد رضای حق است
بحث پیرامون این فقره از حدیث شریف عنوان بصری بود كه حضرت میفرماید: «إنّى رَجُلٌ مَطلُوبٌ» من مورد مراقبت و توجّه هستم، دولت و حكومت روی من نظر دارد.»
عرض شد كه: هدایت و دستگیری پروردگار معیار مشخّص و تعریف شدهای برای همه ندارد؛ بلكه خداوند متعال راههای مختلفی را برای هدایت بشر بر حسب استعداد افراد قرار میدهد، و ممكن است راه شخصی با راه دیگری تفاوت داشته باشد. و آنچه كه برای سالك لازم است عبارت است از: تسلیم در برابر رضا و مشیت پروردگار، و عمل به آنچه كه قطع دارد صلاح و رضای حضرت حقّ به آن تعلّق گرفته است.
در جلسه گذشته عرض شد كه: عدّهای از بزرگان و علماء نجف، خدمت مرحوم قاضی رضوان اللَه علیه رسیده و از ایشان دستوراتی برای عمل و سلوك إلیاللَه میخواستند؛ ایشان قبل از پرداختن به این موضوع به آنها میفرمایند: آیا شما بر طبق آنچه كه تا به حال دانستهاید، عمل كردهاید كه الآن به دنبال مجهولات میگردید؟!
از این بیان ایشان استفاده میشود كه: راه خدا و سلوك إلی اللَه بر خلاف آنچه كه تصوّر میشود راهی دشوار و ناشناخته و عجیب و غریب و تافتهجدابافته از مسیر حق نیست كه اسمش را سیر و سلوك و راه خدا، و ثمره آن را دستگیری و تربیت نفوس گذاشته باشند؛ بلكه سلوك إلی اللَه عبارت است از: قیام به آنچه كه مورد رضای حق است.
آری، این معنای سلوك إلی اللَه است، و هر كسی غیر از این تصوّر كند، در اشتباه محض است.
مرحوم علّامه: «بدانید كه قدم از قدم برنمیدارید إلّا بالعمل برضی اللَه»
روزی مرحوم والد رضوان اللَه علیه در دو سه سال آخر حیاتشان دوستانی را كه در مشهد داشتند جمع كردند و با آنها اتمام حجّت كرده و فرمودند:
