ضرورت استمرار بر اذكار و بهکارگیری آن در زندگى
اهميت جايگاه ذكر و لزوم پرداختن به آن شرح فقره: انی رجل مطلوب و مع ذلك لی أوراد في كل ساعة من آناء اللیل والنهار فلا تشغلني عن وردي 1 نياز انسان برای ورود در مقام اسماء و صفات الهي و رفع حجابهاي ظلماني و به فعليت رساندن استعدادات خويش نيازي فطري و وجداني ميباشد 2 خواندن اسماء حسناي پروردگار متعال به معناي صرفاً تلفظ كردن آنها نميباشد بلكه به اين معني است كه انسان خود را در تحت سيطره و نفوذ و تأثير تكويني اسماء الهي قرار دهد 3 جميع عوالم وجود منبعث از اسماء كليۀالهي بوده و هر يك از اسماء الهي داراي اثر خاصي در عالم تكوين ميباشد 4 ذكر سخنان مرحوم علامه طهراني به مرحوم صدر بلاغي در سنه چهل و دو در ارتباط با كيفيت اداره جوامع به دست افراد 5 امروزه حركت جوامع بشري بر اساس جهل و تحريك احساسات و نفوذ تبليغات ميباشد نه بر اساس مباني عقلي و منطقي 6 شناخت اسماء و صفات الهي و بكارگيري آنها مقدمه است براي اينكه انسان بتواند حقيقت اسماء الهي را در وجود خود محقق كند 7 دستور بزرگان مبني بر قيام در هنگام شب براي عبادت و كسب معنویات و بكار بستن فيوضات رباني در هنگام صبح 8 اشكال مرحوم علامه طهراني نسبت به عملكرد شاگردان مرحوم انصاري بعد از رحلت ايشان 9 رسيدن به رشد و تحقق كمالات الهي در وجود انسان مرهون تمرين و تربيت نفس ميباشد 10 اسماء و صفات پروردگار متعال در عالم وجود عبارت است از آثاري كه از ذات پروردگار متعال در مقام اطلاق نشأت گرفته و حتي رسول اكرم و ائمه اطهار عليهم السلام نميتوانند به منتهاي آن اسماء در مقام اطلاق دسترسي پيدا كنند 11 پيغمبر اكرم صلی اللَه علیه وآله وسلم با وجود علوّ مقام و عظمت و شأن خود در عالم وجود خطاب به پروردگار متعال ميفرمايد: اللَهمَّ زدنی فيك تَحيُّراً 12 بيان توضيحي راجع به سخن پيامبر اكرم صلوات اللَه عليه خطاب به پروردگار متعال: اللَهم زِدني فيك تحيُّراً
مرتب سازی:
ضرورت استمرار بر اذكار و بهکارگیری آن در زندگى
10بیثمری اذكار الهی در صورت عمل نكردن به حقیقت آن
دعای جوشن دعای كمی نیست؛ دعای جوشن حدیث قدسی و كلام پروردگار بهصورت غیرقرآن است كه بر نفس پیغمبر نازل شده است.1 كسی كه این دعا را میخواند، هزارویك اسم و صفت و علامت از اسامی و اوصاف پروردگار را بیان كرده و معنایش این است كه خود را در تحت پوشش این صفات درآورده است؛ اما صرفاً با ذكر مدام فقرات این دعا كاری انجام نمیشود و چنین افرادی در همین حد میمانند؛ اگر صد سال هر شب ذكر بگویند و روز در بازار، مطب، كارگاه، دكان و درسوبحث طلبگی، آن ذكر شب را پیاده نكنند، هیچ ارزشی بر آن مترتّب نمیشود.
لزوم تمرین و ممارست در امور مادی و معنوی
مسئله لزوم تمرین نفس اختصاص به راه خدا ندارد؛ انسان در تعقیب هر مسئلهای از مسائل دنیوی، به غیر از تمرین نمیتواند به هدف خود برسد؛ تمرین موجب به فعلیت رسیدن استعدادها میشود.
وجه نیاز پیامبران به اسماء و اذكار الهی
بعضی تصور میكنند كه سیروسلوك و حركت در طریق الهی، بهجهت نزول انسان در دنیا و تعلق پیدا كردن به آن است و چون پرده غفلت سراسر وجود انسان را فراگرفته است، این حجابها موجب شده كه بین او و محبوب فاصله بیفتد، و لذا برای طی این فاصله باید مجاهده و مراقبه كند و آن اسماء و صفات الهی را مدّنظر قرار دهد و برطبقِ آن عمل نماید. این مطلب صحیح است و جای بحث دارد، ولی مسئله تمام نیست.
اسماء و صفات الهی كه بهصورت منبسط و مفصل و خروج از اجمال، در این دنیا و عوالم مافوق دنیا كار انجام میدهند، عبارتاند از آثاری كه از ذات الهی در مقام اطلاق نه در مقام محدودیت تراوش یافته و منبعث گردیدهاند.
معنای عالِم بودن خداوند متعال آن است كه علم او در مقام اطلاق است نه در مقام محدودیت و هیچكس حتی رسول اكرم نمیتواند به علم او برسد؛ معنای قادر بودن خداوند آن است كه قدرت او در مقام اطلاق است و هیچكس حتی وجود مقدس ائمه علیهمالسّلام نمیتواند به منتهای آن قدرت كه اثر و زاییده ذات است برسد.
- رجوع شود به مُهَج الدّعوات، ص ٢٢٧.