لزوم تزكیه و تهذیب نفس قبل از فراگیرى علوم‏

فلهذا در وهله اول امام صادق علیه‌السّلام به عنوان می‌فرمایند: اگر می‌خواهی دنبال علم بروی، آن علمی كه موجب نور است، اول باید عبد كنی خودت را. اگر عبد كردی خودت را آنوقت می‌شوی مثل آینه. علم می‌آید از بالا در دریچه تو هیچ‌گونه تغییری پیدا نمی‌كند. این آینه را چكار می‌كنند؟ می‌گویند بهترین آینه، آن آینه‌ای است كه موج نداشته باشد دیگر، آینه‌ای است .... هر چه آینه موجش كمتر باشد عكس را بهتر انعكاس می‌دهد. یك وقتی یك جایی من می‌خواندم: بعضی از این آینه‌هایی كه برای همین تلسكوپهای فضایی اینها را می‌سازند چون اینها اول آینه داغ است، اگر سرد بشود دارای موج می‌شود شش‌ماه طول می‌كشد تا این آینه از گرم شدن به سرد شدن برسد. حالا اغراق بود یا نه؟ نمی‌دانم بالاخره این نوشته بود، تا آن آینه بتواند آن اجرام فضایی را آن‌طوری كه باید و شاید درش منعكس كند. این آینه هیچی از خودش ندارد. وقتی كه نور به خودش می‌خورد همانجور كه این نور خورده، همین جور این نور را رفلكس می‌كند، همین‌طور برمی‌گرداند، منعكس می‌كند. بعضی از آینه‌ها هستند آدم نگاه می‌كند می‌بینی یك دفعه صورت كج شد، صورت ...؛ این چیست؟ این آینه می‌آید آن صورت را عوض می‌كند. حالا بسته به اینكه چقدر موج داشته باشد، صورت عوض می‌شود. این فتوكپی حكایت از اصل نمی‌كند. آینه پیغمبر، فتوكپی با اصلش یكی است. دل پیغمبر و نفس پیغمبر و امام علیه‌السّلام حالا فتوكپی یك جنبه تشبیه در عین حال یك قدری مزاح هست آنطور می‌آید همان‌طور هم برمی‌گردد.

یا رسول اللَه! اینقدر مال و خراج از یمن آمده است، این مقدار مال از خراج ویمن آمد در نفس پیغمبر، همینطور هم رفت در بیت‌المال. به پیغمبر كاری نداشت.

یا رسول اللَه! الآن فرض كنید كه این اسراء آمده‌اند، در میان این اسراء این عده كنیز وجود دارد، همین كه این آمد در نفس پیغمبر، رفت جزو سرمایه مسلمین. تو پیغمبر نایستاد.