تعهد و التزام به حقوق الهى و خلقى

لذا از آن‌طرف ما دستور داریم: به اندازه‌ای كار كنید كه آن كار بر نفس و بر ذهن شما غلبه نكند. تمام وقت را برای كار نباید بگذارید به طوری كه شب وقتی كه به بستر می‌روید با تنی خسته و اعصابی ناتوان بروید. اگر بروید برای نماز نمی‌توانید توفیق پیدا كنید. به مقداری كار كنید كه توان و نشاط در شما از بین نرود. به مقداری باید كار كنیم، نسبت به ما هم همین‌طور، به مقداری باید مطالعه كنیم به مقداری باید تحقیق كنیم به مقداری باید نسبت به مسائل اهتمام داشته باشیم كه بتوانیم برای فرصت‌های دیگر مجال كافی داشته باشیم. امّا نه اینكه تمام وقت را بگذاریم روی مطالعه، تمام وقت را بگذاریم روی كار، تمام وقت را بگذاریم روی ارتباطات خارجی، وقتی كه به منزل می‌آییم نه حوصله حرف زدن با زن و بچه را داشته باشیم، نه حوصله قرائت دو صفحه قرآن را داشته باشیم، نه حوصله اینكه یك كلمه یك حكایت یك داستان انسان مطرح كند، در منزل مطلبی بگوید حالا از بیرون آمده بالأخره بنشیند یك انسی داشته باشد.

باید به مقداری كه ذهن انسان را به خود مشغول نكند، همین‌كه احساس می‌كنیم الآن این معامله موجب می‌شود كه ذهن مرا بگیرد و من تا صبح درگیر این قضیه باشم این را به فردا بیندازد. چرا همان روز انجام بدهد؟ این می‌شود این‌طرف قضیه. این می‌شود این‌طرف كه تقدیر و مشیت الهی را ما در كنار كار و در كنار اشتغال ملاحظه كنیم كه مشیت الهی این نیستش كه حتماً این به اینجا برسد. مشیت الهی بر تحقّق آن چیزیست كه مورد رضای پروردگار است. بر تحقّق آن چیزیست كه در نیت پروردگار است. ما باید بر طبق تكلیف و بر طبق وظیفه به همان مقدار كه برای ما ترسیم شده. اهتمام و تعهّد والتزام بجای خود ولی از آن‌طرف رعایت مسائل دیگر و تعلّقات دیگر هم به جای خودش محفوظ. باید هرچیزی در جای خودش مورد توجه قرار بگیرد.