مهم‏ترین مرتبه از مراتب انفاق: انفاق در مسائل شخصیتى و از خود گذشتن‏

این عزّتی كه خداوند متعال به افراد عنایت می‌كند، این عزّت براساس یك ریشه است، یك علّت دارد، وقتی كه جستجو می‌كنیم همه این علل را مربوط به آن علت العلل می‌بینیم، همه برگشتش به آن است، اگر به كسی مال داده او داده، نمی‌خواست نمی‌داد، این مشتری كه آورده خب می‌برد جای دیگر، اگر به كسی علم داده او داده، استعداد را كی به ما داده؟ ما از كجا این استعداد را آوردیم؟ ما كه از مادر متولّد شدیم استعداد را از كجا آوردیم؟ حافظه را از كجا آوردیم؟ تحمّل مطالب را از كجا آوردیم؟ اینها را خودمان بدست آوردیم؟ اینها كه نبوده، شرائطی كه بوجود آمده این شرائط را كی برای ما مهیا كرده؟ این اموری كه دست به دست هم داده تا این اندوخته علمی برای ما حاصل بشود این را كی برای ما آورده؟ خدا برای ما آورده، پس برگشتش همه به اوست. تحمّل را كی داده؟ بعضی ها پنج دقیقه مطالعه می‌كنند می‌گذارند كنار، بعضی‌ها پنج ساعت مطالعه می‌كنند امّا خسته نیستند، خب این تحمّل را كی داده؟ تحمّل را او داده دیگر، حالا بنده بیایم افتخار بكنم كه نه ما زحمت كشیدیم، ما چه كردیم ...؟ خب این علم از اوست.

خیلی از اوقات برای من این قضیه پیدا می‌شد و می‌شود كه در فلان مشكل علمی ساعتها فكر می‌كنم و حلّ نمی‌شود یك مرتبه ناخودآگاه یك جرقه‌ای زده می‌شود و آن قضیه حلّ می‌شود، گاهی از اوقات می‌شود كه یك شب تا صبح راجع به یك قضیه جزئی جزئی راجع به فهمیدن یك كلمه فكر می‌كنم كه آنرا اگر به یك بچّه ده ساله، دوازده ساله نشان بدهی می‌فهمد.

یك شب یادم هست ما در یك عبارتی گیركرده بودیم، نمی‌دانستیم این اصلا چیه؟ یك عبارتی، هر چه فكر كردیم به ذهن‌مان نرسید، هر چه فكر كردیم و اصلًا من تعجّب می‌كردم من خدایا درسش را دادم، من دیروز درس این را دادم چطور حالا اصلًا نمی‌فهمم؟ فردا صبح كه شد دیدم یك عبارت، یك كلمه‌خیلی ساده مثل كلمه نعم یا بلی یك چیز بسیار جزئی بسیار قصیر بوده، این مال چیه؟ خدا می‌گوید آقا دادیم به تو حالا از تو گرفتیم آنچه كه دادیم مال ما بود آنچه را هم كه گرفتیم مال ما بود، این وسط تو باید بفهمی، حالا فهمیدی یا نه؟ حالا فهمیدی یا نه؟ خیلی مسئله مهّم است ها! از اینجا كم كم می‌خواهیم دیگر وارد بحثمان بشویم، دیگر مقدمه به اندازه كافی گفتیم.