راه وصول به معرفت :‌ عبور از نفس و خواسته‏‌هاى آن‏

از ابتدا انسان باید بیاید جلوی اینها را بگیرد و نگذارد كار به آنجا برسد و نگذارد آن جنبه مناعتی كه در وجود و در نفس است جای خود را كم‌كم به آن ذلت بدهد و بداند كه با وجود آن ذلت هیچ كاری از انسان دیگر بر نمی‌آید و دیگر هیچ فایده برای انسان ندارد و انسان می‌تواند خودش را در این‌گونه معرض‌ها قرار بدهد و امتحان كند و اگر احساس می‌كند كه ممكن است این حالت در او نفوذ كند این احساس را جدی بگیرد و خلاف او را عمل كند و نگذارد تقویت بشود نگذارد تقویت بشود. البته راه‌هایی دارد و هر شخصی می‌تواند با توجه به آن اندوخته‌های خود و مبانی كه برای خود كسب كرده است در جاهای مختلف و در مواضع مختلف این را انجام بدهد.

به نظر می‌رسد امروز دیگر تا حدودی راجع به این قضیه مطلب روشن شد و این مسئله كه هیچ چیزی نمی‌تواند برای انسان به مقدار آن موهبت الهی كه عبارت است از تعلّق انسان به ذات پروردگار جایگزین بشود. در آیات شریفه هم داریم‌ وَ عَلَى اللَه فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُتَوَكِّلُونَ‌ إبراهیم، ١٢، وَ عَلَى اللَه فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ‌ آل‌عمران، ١٦٠ وَ لِلَّهِ الْعِزَّةُ وَ لِرَسُولِهِ وَ لِلْمُؤْمِنِينَ‌ المنافقون، ٨، أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَماءُ بَيْنَهُمْ‌ الفتح، ٢٩ این آیاتی كه همه حكایت از آن جنبه ایمان و جنبه عزّت و مناعتی می‌كند كه با توجه به این مسئله هیچ‌كس نمی‌تواند انسان را به هیچ نحوی و به هیچ قسمی و به هیچ كیفیتی تحت نفوذ خود و در تحت سیطره خودش دربیاورد. البته دیگر مثال زدن برای این قضیه به نظر می‌رسد دیگراطاله مجلس باشد و دوستان مطلب را آن‌طور كه بایدوشاید گرفته باشند.

فقره‌ای كه امروز می‌خواستیم به او بپردازیم ان‌شاءاللَه یك مقداری راجع به او صحبت می‌شود و تتمّه آن برای مجلس دیگرعبارت از این است كه امام علیه السّلام می‌فرمایند: اگر بنده امور خود را به خدا تفویض كند مصائب دنیا برای او آسان خواهد شد، مصائب دنیا برای او آسان خواهد شد.