اختصاص اربعین به سید الشهداء علیه السلام

خب حالا اینها را به عنوان مقدمه و حواشی ما ذكر كردیم. البته نه اینكه اینها حواشی هست بلكه همه‌ی اینها اصل است و روی همه‌ی اینها باید توجه كرد و انسان متوجه بشود و حقیقت خودش را باز یابد و از نقصان‌ها و كوتاهی‌ها جلوگیری كند.

امام صادق علیه‌السّلام می‌فرمایند كه یك سالك راه خدا كه این عمرش را خدای متعال به عنوان امانت آمده به دست او سپرده است، نباید در مواردی بگذارند كه خدا برای او تقدیر نكرده است. آرزوی مطالبی را بكند كه خداوند برای او تقدیر نكرده است، نه اینكه حرام باشد؛ آنكه حرام است اصلًا بحثی نیست. خواستِ مسائلی را داشته باشد كه خدای متعال برای او تقدیر نكرده است و برای او این‌ها را به وجود نیاورده است.

بعد امام می‌فرماید: و لا یدع أیامه باطلا؛ روزگار خود را به بطالت نباید بگذراند. این عبارت یعنی چه؟ طبعاً با توجه به مطالب گذشته رفقا حقیقت این عبارت دیگر دستشان آمده است و مقصود امام علیه‌السّلام را همه متوجه می‌شویم كه ایام چگونه به بطالت نباید بگذرد. كأنَّ می‌توان نتیجه گرفت كه این عبارت می‌تواند ماحصل و معلول و نتیجه آن دو عبارت قبل باشد. یعنی كسی كه دنیا را برای تفاخر و تكاثر نخواهد، و آن چه را كه در دست مردم است به عنوان بزرگ منشی و عزت طلبی، آن را طلب نكند؛ طبعاً دنیای او دیگر به بطالت نخواهد گذشت. اما اگر یك قدری در این زمینه توضیح داده بشود به نظر می‌رسد كه بد نیست. امروز نسبت به معنای بطالت یك توضیحی می‌دهیم تا جایی كه وقت اقتضاء كند و إن‌شاءاللَه در جلسات بعد، مصادیقی كه ممكن است انسان را به بطالت بكشاند و كیفیت احتراز و اجتناب از آن راه‌ها، برای رفقا و دوستان عرض می‌شود.

در عبارات بزرگان، همه بزرگان، این مسئله به چشم می‌خورد كه روزگارت را به بطالت نگذران! همه‌ی افراد، در نوشته‌های اولیای خدا، عرفای الهی، اگر مطالعه كنید و ببینید، در اشعار عرفای الهی و اولیای پروردگار و اهل توحید، همه روی این نكته توجه كرده‌اند كه انسان اوقاتش را به بطالت نباید بگذراند. نمی‌گویند گناه نكن، می‌گویند عمرت را به بطالت نگذران. نمی‌گویند قصد قربت داشته باش، می‌گویند عمرت را به بطالت نگذران. نمی‌گویند از حرام اجتناب كن، چون آن مسائل برای افراد روشن است. احكام الهی، حرمت، وجوب، كراهت، استحباب، همه‌ی اینها برای افراد روشن است، چه چیزی مخفی است در این مسئله كه این‌قدر بزرگان نسبت به آن تأكید می‌كنند؟ عمرت را به بطالت نگذران! عمرت را به لهو و لعب نگذران! عمرت را به حقیقت بگذران نه به مجاز!