کیفیت آمادگی ذهن و قلب هنگام تلقّی و دریافت مطالب بزرگان

هیچ چیزی راه انسان را بهتر از اصلاح ذات البین باز نمی‌كند این كلام مرحوم پدر ما بود. ببینید احكام سلوك و عرفان چیست. ببینید زندگی و اجتماع در سایه كدام تربیت می‌تواند رشد پیدا كند آن تربیت یا این تربیت، آن نحوه عمل كردن یا این نحوه عمل كردن، آن نحوه رفتار كردن یا این نحوه رفتار كردن. در یك مجلسی نشسته بودیم و مرحوم آقا و مرحوم حداد هم نشسته بودند خیلی وقت است ولیكن این قضایا در ذهن من هست یك نفر از دوستانشان آمد از یك نفر یك حرف بزند. یك دفعه آقای حداد گفتند: این مطلبی را كه شما می‌خواهی از این فرد بگویی، آیا بر ارادت ما به او می‌افزاید یا از ارادت ما نسبت به او كم می‌كند؟ یك دفعه طرف خشكش زد، خب معلوم بود چه می خواست بگوید.

ایشان می‌گویند ما كه حرف را نشنیدیم، تو نقل می‌كنی و تو واسطه هستی برای چه این حرف را می‌زنی؟ چرا خجالت نمی‌كشی؟ او به ما یاد می‌دهد والا او كه از ملك و ملكوت عالم اطلاع دارد، آن كسی كه به دوستانش می‌گوید در كره ماه هم باشی و هر عملی انجام بدهی، می‌آورم و می‌گذارم جلویت و راست هم می‌گوید و نشان هم داده است و دروغ هم نگفته و ادعا هم نكرده و كلاه هم سر مردم نگذاشته است، ثابت هم‌كرده است و همه هم می‌دانند و در این هم شكی نیست، بالاتر از این. او این حرف را می‌زند برای چه كسی؟ برای ما. ایشان می‌فرماید این مطلبی را كه الان می‌خواهی نقل كنی بر ارادت ما می‌افزاید یا از ارادت ما كم می‌كند؟ اگر كم می‌كند برای چه می‌گویی؟ به چه درد دین و دنیای ما می‌خورد، غیر از آشفته شدن خیال و تشویش ذهن چه نتیجه‌ای برای ما دارد؟ الان شما نسبت به من فكری می‌كنید و فرض كنید یك فكر بدی، یا حق با شما هست یا نیست، ولی در هر صورت فكر، فكر بدی است. آیا من مطلع بشوم از فكر شما برای من مفید است یا مطلع نشوم؟ وقتی شما هنوز به زبان نیاوردید و این را به من نگفتید و این مسأله اظهار نشده و فاش نشده است و حالا یك جا این قضیه صحبتی شده است و از دهان طرف در رفته به قول ما، حالا من بلند شوم و بروم به آن طرف بگویم فلانی چه نشسته‌ای، ای وای! برخیز و ببین در فلان جلسه، او درباره تو این را گفت، تمام شد، این ذهن دیگر شروع می‌كند، كارخانه كه استارت را می‌زنند راه می‌افتد، همین‌طور چرخ دنده‌ها و اینها مثل لوكوموتیو، شروع می‌كند راه افتادن و عجب او این را گفت، پس منظورش این بود، پس آن موقع هم این كار را كرده بود و من نفهمیدم، پس آن موقع هم كه این حرف را زده بود [فلان چیز مد نظرش بوده‌] و دیگر شروع میكند به راه افتادن ...، بابا بایست چه خبر است؟ شروع می‌كند رفتن و نمی‌ایستد، لوكوموتیو را شما روشن كنید روی ریل هم هست، چراغ قرمز و ترافیك هم ندارد. وقتی روشن می‌شود، صاف راه می‌افتد و می‌رود، حالا وسط راه قطار و انسانی هم بود می‌زند و راننده هم كه ندارد، می‌رود و همه چیز را خراب می‌كند. اولا به آن شخص می‌گویند تو غلط كردی آمدی چنین حرفی را زدی و خدا پدرت را درمی‌آورد. ثانیا به این می‌گویند این كه این حرف را زده معلوم است كه انسان نامیزانی است. تو چرا دیگر دنبالش را می‌گیری؟ شاید از دهانش درآمده و شاید عصبانی بوده و شاید یك چیز دیگر می‌خواسته بگوید، خیلی خب شنیدی تمام شد.