اهمیت یادگیری علم نافع

دهمین سال تولّد انیشتن را در آمریکا جشن گرفتن و خود انیشتن را هم دعوت کردن و در آن مجلس حضور داشت. از انیشتن خواستند بیاید یک سخنرانی بکند و راجع تئوری نسبیتش بیاید در آنجا یک صحبتی بکند. ایشان آمد یک جمله فقط گفت، آمد در آنجا گفت که اگر می‌دانستم این تئوری من موجب می‌شود که ملل دنیا به واسطه این تئوری به کام مرگ فرو بروند و تبدیل به خاکستر بشوند هیچ وقت این را کشف نمی‌کردم! یعنی چه؟ یعنی این‌همه سر و صدا نتیجه‌اش این شد که یک بمب بیندازند توی هیروشیما و یکی هم بیندازند توی ناکازاکی سیصدوپنجاه هزار نفر تبدیل به زغال بشوند! این می‌شود چی؟ علمٌ لا ینْفَعْ. البتّه این نسبیت خیلی منافع دارد خیلی این تئوری می‌تواند در راه صلح کمک کند خیلی مسائل داره، بله، ما می‌دانیم. ولی صحبت در این است که همان‌طوری که چند شب پیش عرض کردم حکومت دنیا در دستِ جهل است، در دستِ عقل نیست. وقتی دنیا در دست جهل باشد و جهل حاکم بر مقدّرات باشد تمام موادّ و قوانین را در راه منافع خودش که جهلِ به کار می‌گیرد نه در راه عقل، مردم اِفریقا از گرسنگی روزی صدها هزار نفر می‌میرند و اِمریکا گندم خود را که یک‌ سال تغذیۀ مردم آفریقا است به دریا می‌ریزد تا قیمت گندم پائین نیاید! ببینید این را می‌گویند جهل، برای اینکه قیمت گندم پائین نیاید گندم را می‌ریزند توی دریاها ماهی‌ها بخورند! می‌ریزد توی دریا و به اینها نمی‌دهند بعد هم سازمان درست می‌کنند سازمان یونسکو سازمان نمی‌دانم چی چی ، سازمان بین‌الملل سازمان کذا، کذا، همه اینها ـ آقاجان از من به شما نصیحت ـ همۀ اینها به خاطر این است که سر من و شما را کلاه بگذارند، این را بدانید. تمام این سازمانها برای کلاه گذاشتن سر من و شماست منتهی من و شما گول می‌خوریم، به یک روز اگر همین آمریکا بخواهد کار دنیا را اصلاح کند نه نیاز به سازمان ملل داره نه به سازمانهای دیگر نیاز داره، به یک روز، به یک روز اگر بخواهد دنیا را تغذیه کند به یک روز اگر بخواهد سطح فرهنگ را بالا ببرد به یک روز بخواهد که همۀ مسائل بهداشت را در جهان گسترش بده، تمام این حرفها همه‌اش برای چاپیدن مللِ مستضعفِ، تمام این قوانین قوانینی است که در راه تفوُّقِ خود آنها به کار گرفته می‌شود و بس، همینِ، اینِ قضیه. و متأسفانه ما هنوز خوابیم.