اهمیت حال نیاز و فقر دائمی درسالک

لذا هیچ مسئله تفاوتی نمی‌کند. فقط و فقط بی‌نیازی و غنا و استغنا منحصر به ذات مقدس اوست و غنائی که از ناحیه‌ی او عطاء بشود بر یک فرد وَ لِلَّهِ الْعِزَّةُ وَ لِرَسُولِهِ وَ لِلْمُؤْمِنِينَ وَ لكنَّ الْمُنافِقِينَ لا يفْقَهُونَ‌¹ عزّت یعنی بی‌نیازی، عزّت یعنی مناعت، عزّت یعنی کرنش نکردن در قبال دیگران، دیگرانی که مثل خود ما هستند، عزّت یعنی روح انسان. همانی که سیدالشّهداء علیه‌السّلام فرمودند خطاب به امام سجّاد علیه‌السّلام یا حضرت علی اکبر بنابر اختلاف روایات: یا بنىّ! وَ أَکرِمْ نَفْسَک عَنْ کلِّ دَنِیةٍ وَ إنْ سَاقَتْک إلَى الرَّغَآئِبِ؛ فَإنَّک لَنْ تَعْتَاضَ بِمَا تَبْذُلُ مِنْ نَفْسِک عِوَضًا.² ای فرزندم نفس خود را گرامی بدار، نفس خود را گرامی بدار از هر امر پست، موهوم دنی، دنی و پست، نفس خود را گرامی بدار و عزیز بدار و بالا بدار و به طرفش توجه نکن، به طرفش، اگر چه این مسائل پست و دنی تو را به یک منافعی برساند.

رغائب یعنی خیلی مطالب بزرگ، منافع خیلی بالا جمع رغیبة به معنای شی‌ء ثمین است. گران قیمت، اگر چه تو را به امور بالا برساند تو را به پست و مقام‌ها برساند تو را به درجات برساند، تو را به رئیس جمهوری برساند، تو را به حکومت برساند، تو را به وزارت، تو را به تجارت برساند، تو را به اموال دنیا برساند، تو را به ذخائر دنیا برساند تو را به جمال و بهره‌وری و استمتاع و نکاح و ازدواج‌ها برساند، نفس خودت را پایین نیاور چرا؟ فَإنَّک لَنْ تَعْتَاضَ‌ تو نمی‌توانی عوض قرار بدهی، تو نمی‌توانی جایگزین کنی، آنچه را که از دست دادی به آنچه را که به دست می‌آوری، نمی‌شود جای این قرار بگیرد، آن عزّت نفسی که خدا در تو قرار داده است، آن مناعت طبعی که خدا در تو قرار داده است، و تو از خودت نیاوردی خدا قرار داده است.