ظهور حیثیت ربطیه موجودات در مظاهر و مجالی مختلف

فَكشَفْنا عَنْك غِطاءَك فَبَصَرُك الْيوْمَ حَدِيدٌ ق، ٢٢ آیه‌ی شریفه می‌فرماید ما در روز قیامت فقط کاری را که می‌کنیم این است که پرده را از جلوی چشمانت برمی‌داریم، همین. فکشفنا عنک غطاءک‌، تو در دنیا غطاء پرده روی چشمت انداخته بودی نمی‌دیدی مال یتیم را می‌خوردی ولی خبر نداشتی که داری آتش می‌خوری دروغ می‌گفتی خبر نداشتی که داری با این دروغت آتش به جان خودت می‌زنی خلاف را می‌دیدی و رد می‌شدی ولی به یاد نداری که با این عملت داری چه بلایی بر سر خودت درمی‌آوری اگر آن موقع این را می‌دیدی فرسنگ‌ها فرار می‌کردی! در آن آیه دارد که‌ يا لَيتَ بَينِي وَ بَينَك بُعْدَ الْمَشْرِقَينِ فَبِئْسَ الْقَرِينُ‌ الزخرف، ٣٨ انسان خطاب به آن عملش که انجام داده، می‌گوید ای کاش بین من و تو فاصله‌ی شرق و غرب عالم بود و تو با من ارتباط نداشتی، بُعدالمشرقین، شرق و غرب بین من و تو فاصله بود. ما در روز قیامت فقط پرده را برمی‌داریم پرده را که برداشتیم تمام این‌ها می‌آیند شهادت می‌دهند، می‌آیند نگاه می‌کنند.

قالوا من أنطقکم؟ چه کسی شما را به نطق درآورده؟ می‌گویند ما حقایق ربطیه هستیم، در آن حقایق ربطیه دیگر خوب و بد معنا ندارد آن‌چه را که اتفاق افتاده در کف دست ما همه آشکار است، یک نگاه به دستش می‌کند تمام کارهایی را که با این دست راست انجام داده همه را در این دست دارد می‌بیند، همه را دارد می‌بیند نگاه به پایش می‌کند تمام آن جاها و امکنه‌ایی که رفته، یک به یک دارد می‌بیند آن لگد بی جایی که به آن کس زده دارد می‌بیند آن کار خوبی را هم که کرده دارد می‌بیند، همه را می‌بیند. قالوا انطقناه اللَه الذى انطق کلى شى‌ء، این انطق کلی شی‌ء یعنی چه؟ یعنی نه مقصود فقط انسان، جماد را هم انطق کل شی‌ء، خدا جماد را هم به نطق درمی‌آورد وَ إِنْ مِنْ شَي‌ءٍ إِلَّا يسَبِّحُ بِحَمْدِهِ وَ لكنْ لا تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ‌ الإسراء، ٤٤ تمام حقایق آسمان و زمین دارند با آن حقایق ربطیه‌ی خودشان تسبیح می‌کنند خدا را، دارند حمد می‌کنند خدا را، آن کسانی که چشمشان باز شده و مطالب به صورت مشاهدات و مکاشفات توحیدیه درآمده، آنها وقتی که نقل می‌کنند، می‌گویند که تمام ذرات در حال تسبیح هستند، تسبیح هر کدام تفاوت دارد یکی تسبیحش سبوحٌ قدوس رب الملائکی و الروح است یکی تسبیحش ذکر صلوات است یکی تسبیحش لا حول و لا قوی الا باللَه است یکی تسبیحش سبحان‌ ربی الاعلی و بحمده است، هر کدام از این‌ها یک تسبیح خاصی دارند هر کدامشان یک تسبیح خاصی دارند و در این‌جا دیگر مسائلی است که اگر روشن بشود برای افراد، در بهت و حیرت می‌روند که چطور هر موجودی به مقتضای سنخه‌ی وجودی خودش، مظهر یکی از اسماء یا صفات الهیه است یا مظهر اسماء متعدده و انسان مظهریت همه را دارد. بعضی از این موجودات هستند فقط یک تسبیح دارند بعضی موجودات هستند که تسبیحشان تفاوت می‌کند بعضی موجودات هستند که تسبیحشان سه‌تا است هر کدام از این‌ها حالات مختلفی است. آن وقت تازه خود حال انسان در ارتباط با تسبیحی که او می‌گوید فرق می‌کند، امروز صبح انسان از خواب بلند می‌شود می‌بیند از برگ درختان صدای سبوح قدوس درمی‌آید فردا بلند می‌شود می‌بیند صدای لا اله الا اللَه دارد درمی‌آید.