
اشكالات وارد بر نظر وهابىها و اخبارىها در تفسیر آیه نور
تحلیل و ردّ دیدگاههای ظاهرگرایانه در تفسیر قرآن
نقد و ردّ تفسیر ظاهرگرایانۀ وهابیها و اخباریها از آیۀ شریفۀ{الله نور السماوات و الارض}، موضوع اصلی این سخنرانی است. علامه سید محمدحسین حسینی طهرانی(رضوان الله علیه) در این سخنرانی ارزشمند که در شب سه شنبه ٢٣ جمادی الثّانیة، سال ١٣٩٦ هجری قمری ایراد شده است، دیدگاههای جمودگرایانه و مادیگرایانهی وهابیون و اخباریون را به چالش کشیده و به تفصیل به این سؤال میپردازد که آیا خداوند نور مادی و جسمانی است یا نوردهنده است؟ ایشان با نقد استناد وهابیون به احادیث جعلی (اسرائیلیات) برای اثبات تجسد خداوند، به تبیین دیدگاه صحیح در مورد معانی مجازی در قرآن میپردازد. این سخنرانی به شناخت حقیقت ولایت از طریق تفسیر صحیح آیات قرآن کمک میکند.
اشكالات وارد بر نظر وهابىها و اخبارىها در تفسیر آیه نور
3و من گمان میکنم که اگر بخواهیم وارد در این بحث بشویم و خوب اطرافش را بررسی کنیم و مطالب را در عین حال موجز و مختصر بیان کنیم، کمتر از بیست روز طول نمیکشد؛ و لذا هنوز ما وارد نشدیم؛ بسیاری از مباحث مفصّل بحثش شد، ولیکن بحث ولایت به عنوان ولایت، هنوز بیان نشده است.
این آیات مبارکاتِ قرآن، اگر تفسیرش را خوب توجّه کنید، برای روشن شدن معنی ولایت خیلی کمک میکند. این آیه، آیۀ سی و پنجم از سورۀ نور، و سورۀ نور، سورۀ بیست و چهارم، از جزء هجدهم قرآن است:
احتمالات موجود در معنای ﴿ٱللَهُ نُورُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ﴾
﴿ٱللَهُ نُورُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ﴾؛ «خدا نور آسمانها و زمین است.»
﴿ٱللَهُ﴾ یعنی: آن پروردگاری که جامعِ جمیعِ صفاتِ کمال و جمال، و منزّه از صفات نقص و عیب است، که از آن تعبیر به صفات جلال میشود؛ این خدائی که دارای این اسماء و صفات است، نور آسمانها و زمین است.
یعنی چه نور آسمانها و زمین است؟ یعنی خدا این نور حسّی است؟! آسمانها و زمین چیزِ دیگرند؟ و این نوری که در آسمانها و زمین است، همین نور حسّی خداست؟! پس بنابراین آن وقتی که آسمانها و زمین نور ندارند، آن وقت دیگر خدا در آسمانها و زمین نیست؟! معنی آیه این است؟! یا اینکه: ﴿ٱللَهُ نُورُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ﴾ یعنی خدا نور دهندۀ آسمانها و زمین است؟ خدا خودش که نور نیست، نور دهنده است؛ یعنی این آسمانها و زمین، این نوری که دارند از ناحیۀ خدا است. مُنَوِّر یعنی نور دهنده، این است معنا؟!
بعضی که جمود میکنند بر الفاظ قرآن، و معانی الفاظ را هم منحصر میدانند در معانی ظاهری و مادّی، میگویند: بله ﴿ٱللَهُ نُورُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ﴾ یعنی: خدا همین نوری است که در آسمان و زمین دیده میشود، همین نور!
این دسته افراد به دو قِسم تقسیم میشوند:
تفسیر وهّابیون و اخباریون از این آیه شریفه
