مهم ترین میزان در قرب و بعد سالک به خداوند متعال

 نگذارد که یک موقعیتی پیش بیاید که آن حالت طهارت را از دست بدهد، ولی اگر الان پیش آمد دیگر یا به واسطه بعضی از اموری امروی که غیر اختیاری است و در اراده انسان نیست، این‌طور نیست که او بخواهد محروم بماند مثل این که فرض کنید که انسان برای تحصیل آب اگر در جایی هست باید تحقیق بکند تلاش خودش را بکند، سر ظهر است در بیابان است باید برود آب پیدا کند وضو بگیرد، خب حالا تحقیق و تلاش هم می‌کند بعد آب پیدا نمی‌کند خب آن تیمم کار وضو را می‌کند یا این که می‌خواهد بیاید تحقیق کند یک‌دفعه پایش درد می‌گیرد و اصلا نمی‌تواند دو قدم از جای خودش حرکت بکند، می‌گویند همان جا تیمم کن و نماز بخوان، خود من این مدتها که با مرحوم آقا در بیمارستان بودم ایشان تمام نمازها را همه را دست‌شان را روی سنگ می‌زدند تیمم می‌کردند، سنگ می‌آوردم می‌گذاشتم روی چیزشان دست می‌زدند، حتی خاک هم نمی‌آوردند ما یکدفعه خاک آوردیم البته خاک تیمم آن پزشک گفت که این خاک خوب نیست در اینجا و ممکن است ...، ما هم برداشتیم بردیم یک تکه سنگ آوردیم و دست‌شان را می‌زدند روی آن و تیمم می‌کردند، حالا این نماز ثوابش کمتر از نمازی است که با آب است؟ کمتر است نه! شاید بیشتر هم باشد، تکلیف الان در این موقع این است و این که شما می‌فرمایید این مسئله این‌طور نیست، حتی در وقتی که برای عرض می‌شود که عذر وجود دارد در همان موقع هم انسان می‌تواند ذکر بگوید و منتهی آیات قرآن نباید بخواند، ذکر می‌تواند بگوید و آن حالت توجه خودش را حتی المقدور باید حفظ کند، گرچه ممکن است که مثل حال قبل نباشد این هست اما بعد این حال تدارک پیدا می‌کند.

 تلمیذ: شما فرمودید که از چهارده سالگی تکلیف برای دختران است‌

 استاد: بله‌