
لزوم وحدت و اخوّت بین مسلمانان
خطبۀ اوّل عید سعید فطر. خطبۀ دوّم عید سعید فطر. ضرورت وصول به بالاترین مراتب تقوا. لزوم شکر نعمت اسلام. دعوت پیامبر به اتّحاد بین مسلمین. روایت پیغمبر در تمثیل مؤمن به منزلۀ سر نسبت به پیکرۀ جامعۀ مسلمین. تأکید پیامبر به لزوم وجود رابطۀ برادری در جامعۀ مسلمانان. روایت رسول خدا در تمسّک به قرآن هنگام مواجهه با شبهات. کیفیّت تلاوت و تدبّر در آیات قرآن.
لزوم وحدت و اخوّت بین مسلمانان
4«و به جایی رسیدید که بهجای آن دشمنی و نفاق و ستم و ظلم و تاریکی و بوار و هلاکت و تفرّق و تشخّص، دلهای شما براساس وحدت اسلامی، اتّحاد پیدا کرد و دلهای شما با ریسمان الفت و مودّت به هم بسته شد و با یکدیگر یار و مهربان شدید، و در سایۀ تعلیم اسلام برادر شدید.»
همدیگر را دوست میداشتید همانند آنکه خود را دوست میداشتید، در حوائج برادران مؤمنتان سعی میکردید همانند آنکه در حوائج خود کوشا بودید؛ بلکه از این جلوتر، برادران مؤمن خود را بر خود مقدّم میداشتید و در راه فضایل و فواضل آنها ایثار میکردید و گذشت مینمودید. این در اثر نعمت پروردگار بود که وجود مقدّس پیغمبر را با این کتاب روی زمین آورد. شما مردمان جاهلی براساس سنن ضالّه و مضِلّۀ جاهلی و عصبیّت ملّی و آیین ضدّ خدایی رو به قهقرا و جهنّم میرفتید، دنیا را برای خود جهنّم عاجل کرده بودید قبل از اینکه به نتایج اعمال خود در آن جهنّم آجل برسید. این پیغمبر آمد و شما را بیدار کرد و هشدار داد و گفت: ای افراد بشر، از این مرحله بالا بیایید؛ شما حیوان نیستید که شکم خود را از گوشت حیوانات دیگر پر کنید، و صید و طعمۀ خود را با پاره کردن حیوانات دیگر بهدست بیاورید؛ شما انسان هستید و باید در فراز تکامل و صفات مقام انسانیّت حرکت کنید، و باید با مجاهدۀ با نفس و عزم راستین و ارادۀ متین در راه خدا حرکت کنید!
﴿وَ كُنتُمۡ عَلَىٰ شَفَا حُفۡرَةٖ مِّنَ ٱلنَّارِ فَأَنقَذَكُم مِّنۡهَا﴾؛
«همۀ شما کنار گودال آتش بودید که به مختصر تکانی، زیر پای شما خالی شده بود و در میان آتش قرار گرفته بودید؛ خدای علیّ أعلیٰ شما را هدایت کرد و در اثر وجود چنین پیغمبری، دست شما را گرفت، نجات داد، إنقاذ کرد و شما را از این هلاکت و بدبختی ربود.»
