اتصال با سرور قطع شد. در حال تلاش مجدد...

امکان برقراری اتصال وجود ندارد.

اتصال توسط سرور رد شد.

این فایل صوتی در حال پخش است
در حال بارگذاری...
00:00:00
تصویر

اوامر تشریعی و تکوینی الهی

بررسی تشریعی یا تکوینی بودن امر خدا به سجده ملائکه بر آدم

0

«وجوب امر به معروف و نهی از منکر» و «اوامر تکوینی و تشریعی الهی» دو موضوع مهمی است که حضرت آیةاللّه سيد محمدمحسن حسینی طهرانی (قدّس سرّه)، در این سخنرانی ارزشمند در جمع مشتاقان و علاقه‌مندان به بیان آن‌ها پرداخته اند. حضرت استاد در محور اول سخنرانی بعد از تبیین وجوب امر به معروف و نهی از منکر با استناد به آیات و روایات، به بررسی شبهۀ منافات وجوب این دو مسئله با آزادی انسان در امور فردی می‌پردازند. ایشان در ادامه با بیان اینکه انسان نسبت به جهات مختلف فعل افراد آگاهی ندارد و باید فعل برادر مؤمن را حمل به صحت کرد، بر لزوم امر به معروف و نهی از منکر تأکید نموده وتبیین می‌کنند که این وجوب با حمل به صحت منافاتی نداشته و هر کدام جایگاه خود را دارا است. در بخش دوم نیز حضرت استاد در ادامۀ سلسله‌مباحث ولایت تکوینی به تبیین اوامر تشریعی و تکوینی الهی و فرق این دو پرداخته و در مورد اینکه امر خدا به ملائکه برای سجده بر آدم تکوینی یا تشریعی است مطالب ارزشمندی را مطرح می‌نمایند.

اوامر تشریعی و تکوینی الهی

19
  • آمد خدمت سیدالشهدا علیه السلام: «ای پدر! دیگر نَفَسم تنگ شده. اجازه بده اولین کس باشم.» داریم: «فنَظَرَ إلیهِ نَظَرَ آیسٍ؛1 حضرت نگاه ناامیدانه‌ای کرد.» بعد می‌فرماید: «حرکت کن.» حضرت [علی اکبر] می‌آید. سیدالشهدا علیه السلام این آیه را می‌خواند:

  • ﴿إِنَّ ٱللَهَ ٱصۡطَفَىٰٓ ءَادَمَ وَنُوحٗا وَءَالَ إِبۡرَٰهِيمَ وَءَالَ عِمۡرَٰنَ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ * ذُرِّيَّةَۢ بَعۡضُهَا مِنۢ بَعۡضٖ وَٱللَهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ﴾.2

  • آیه‌ای که وقتی ائمه علیهم السلام برای اثبات امامت خودشان به آیه‌ای از قرآن تمسک می‌کردند، این آیه را می‌خواندند.3 یعنی مقام حضرت علی اکبر، مقام امامت است! یعنی اگر مصلحت و مشیّت پروردگار تعلق می‌گرفت که علی بن الحسین امام سجاد علیه السلام بعد از سیدالشهدا به امامت نرسد، امامت به حضرت علی اکبر می‌رسید.

  • از آن‌طرف حرکت می‌کند، از این‌طرف سیدالشهدا علیه السلام می‌فرماید:

  • اللَهمَّ اشْهَد عَلیٰ هٰؤُلاءِ القَومِ فَقَد بَرَزَ إلَیهِم غُلامٌ أشبَهُ النّاسِ خَلقًا و خُلقًا و مَنطِقًا بِرَسولِکَ و کُنّا إذَا اشْتَقنا إلیٰ نَبِیِّکَ نَظَرنا إلیٰ وَجهِه!4

  • «خدایا تو شاهد باش جوانی دارد حرکت می‌کند که از تمام افراد روی زمین به پیغمبرت، جسماً، روحاً، خَلقاً، خُلقاً و منطقاً نزدیک‌تر است. هر وقت ما به یاد پیغمبر می‌افتادیم، به این جوان نظر می‌کردیم.»

  • حضرت علی اکبر علیه السلام در روز عاشورا واقعه‌ای آفرید! در تاریخ داریم صدوبیست نفر از مبارزین را به هلاکت انداخت! می‌دانید به چه کسی «مبارز» می‌گویند؟ افراد شجاعی که برای مقابله با کسی، تنهایی و تک‌نفره [به میدان] می‌آیند. نه اینکه حضرت شمشیر را بیندازد از اول همه را [به‌طور جمعی] از بین ببرَد؛ [بلکه] حضرت صدوبیست نفر مبارز را از بین بُرد، یعنی تک‌تک می‌آمدند، حضرت آنها را از بین می‌برد.

  • «حَتّیٰ ضَجَّ النّاسُ مِن کَثرَةِ مَن قُتِلَ مِنه؛ تا [اینکه] صدا و نالۀ لشگر عمر سعد بالا رفت، از این‌قدر افرادی که به‌واسطۀ حضرت علی اکبر به جهنم واصل می‌شوند.» آن‌وقت شما ببینید وقتی حضرت علی اکبر با این لشگر این عمل را انجام بدهد، وقتی به روی اسب بیفتد، این لشگر با او چه می‌کنند؟!

    1. اللهوف، ص 113.
    2. سوره آل عمران (3) آیۀ 33 و 34. امام‌شناسی، ج 15، ص 321:
      «حقّاً خداوند برگزيده است آدم و نوح و آل ابراهيم و آل عمران را بر عالميان، آنها ذرّيّه‌اى هستند كه بعضى از بعض دگرند (همگى از يك جنس هستند) و خداوند سميع و عليم است.»
    3. رجوع شود به الغارات، ج 1، ص 123؛ تفسیر العیّاشی، ج 1، ص 168 ـ 170 و 280؛ المسترشد فی إمامة علی بن أبی‌طالب علیه‌السّلام، ص 109؛ دعائم الإسلام، ج 1، ص 30؛ تأویل الآیات، ص 113.
    4. نفس المهموم، ص 279.