شروع دعوت علنی، معنای سنت و برخی از سنن رسول خدا
19اکرم شوخی میکردند،1 منتها نه مثل امیرالمؤمنین. حالا ما کدامیک از این دوتا را بگیریم؟! این یکی از مسائل بسیار مهمّی است که من در نظر داشتم مطرح کنم.
منبابمثال: پیغمبر اکرم فلانکفش را میپوشیدند، آیا ما هم بگوییم: ما هم باید فلانکفش را بپوشیم؟! اینطور که نمیشود! یا مثلاً فلان امام اینطور نمیپوشیدند و طرز لباسشان بهنحوی بود، و ممکن است لباس پیغمبر یکطور دیگری باشد.
تأثیر شاکله و خصوصیّات نفسانی و ظاهری معصومین علیهم السّلام در برخی از أفعال و کردار آنان
بهطورکلّی، مقداری از این افعال و کرداری که انسان انجام میدهد، مربوط به شاکلۀ انسان است. هر کدام از ائمّه شاکلهای مختصّ به خودشان داشتند؛ یعنی یک خصوصیّات نفسانی داشتند که مختصّ آنها بود. امیرالمؤمنین با امام حسن علیهما السّلام فرق میکرد، امام مجتبی با سیّدالشّهدا علیهما السّلام فرق میکرد، حضرت سجّاد با امام مجتبی علیهما السّلام فرق میکرد؛ و ما این مطلب را دقیقاً در رفتار و کردارشان میبینیم. مقداری از افعال، مربوط به خصوصیّات نفسانی و شاکلۀ آنها است،2 که ما در نحوۀ دعا و مناجات ائمّه علیهم السّلام و در نحوۀ تهجّد آنها احساس میکنیم؛ مقداری از کارها هم مربوط به خصوصیّات ظاهری و مربوط به قوای بدنی خود امام علیه السّلام است، و برگشت برخی از کارهای ائمّه علیهم السّلام به این مسائل است.
یعنی فرض کنید: الآن امام علیه السّلام اشتها پیدا میکند که فلان غذا را بخورد، من نیز بگویم: چون الآن امام این غذا را میخورد، من هم بروم این غذا را بخورم! شاید این غذا الآن برای تو بد باشد و مناسب نباشد، شاید اگر این غذا را بخوری مریض شوی! امام علیه السّلام الآن سالم است و میتواند این غذا را بخورد، ولی من الآن مریض هستم و تب دارم، اگر ترشی بخورم میمیرم! حالا حضرت بههمراه غذایش سرکه میخورد، ما هم باید بخوریم؟! اینکه اینطور نیست!
- بحار الأنوار، ج 16، ص 294 ـ 299.
- جهت اطّلاع بیشتر رجوع شود به امام شناسی، ج 15، ص 281 ـ 290.

