شروع دعوت علنی، معنای سنت و برخی از سنن رسول خدا
25حدود متعارف بیشتر بود. از این مهمان با این نان و حلوا پذیرایی کردند. یکی از همان اصحاب فضول آن حضرت، به حضرت گفت: «یا ابن رسولاللَه، اگر کمی در مصرف اموال خود، اقتصاد در پیش بگیرید و ولخرجی نکنید، همیشه وضعتان معتدل باقی میماند!»
اینها امام را اینطوری میشناختند! ما هم همینطور هستیم و فرقی نمیکنیم! اشکال میکنیم: اگر آن کار را بکنید بهتر بود، این کار را بکنید بهتر است!
حضرت فرمودند:
تدبیر ما تدبیر خداست؛ اگر به اموال ما توسعه داد، ما نیز توسعه میدهیم، اگر نداد، به همانمقداری که هست خرج میکنیم.1
تأثیر شرایط زمان در تفاوت زندگانی اهلبیت علیهم السّلام با یکدیگر
زندگی امیرالمؤمنین علیه السّلام بهعنوان اینکه امام بود بهنحو خاصّی بود، زندگی امام حسین طور دیگری بود! امیرالمؤمنین علیه السّلام امام بود و در وضع و شرایط اجتماعی نامناسبی قرار داشت؛ خود حضرت در نامهای که برای عثمان بن حُنیف مینویسد، در آن زمانی که هنوز شرایط اقتصادی جامعه در سطح نامناسب و پایینی بود، حضرت میفرماید:
ألا و إنَّ لِکُلِ مَأمومٍ إمامًا یَقتَدی بِهِ و یَستَضیءُ بِنورِ عِلمِهِ؛ ألا و إنَّ إمامَکُم قَدِ اکتَفیٰ مِن دُنیاهُ بِطِمرَیهِ و مِن طَعمِهِ بِقُرصَیهِ.2
حضرت میفرماید که: من امیر هستم تو هم امیر هستی، امارت اقتضا میکند تو اینطور باشی. همین عثمان بن حنیف اگر امیر نبود حضرت با او اینطور صحبت نمیکرد. وقتی که شخصی حاکم بر مردمی است، باید خود را با آن خصوصیّات وفق
- المحاسن، ج 2، ص 400.
- نهج البلاغة (صبحی صالح)، ص 417، خطبه 45. ترجمه:
«آگاه باش که هر مأمومی را امام و پیشوایی است که به او اقتدا میکند و به نور علمش روشنی میجوید! بهتحقیق که امام شما از دنیایش به دو لباس کهنه، و از طعامش به دو نان جو بسنده نموده است!» (محقّق)

