کیفیت هجرت پیامبر اکرم به مدینه و آثار عشق خدا در سیر الی اللَه
12کسی که در چنین موقعیّتی است:
فَهو لا یُبالی علیٰ ما أصبَحَ، علیٰ عُسرٍ أم علیٰ یُسرٍ؛ «برای او فرقی ندارد که روزگارش چطور میگذرد؛ آیا مسائل روزمرّهاش بهسختی میگذرد یا اینکه بهراحتی میگذرد.»
دیگر در جریان مسائل روزمرّه به چیزی توجّه ندارد، و دائماً فکر خودش را در آن وجهه قرار میدهد.
هر کجا یوسفرخی باشد چو ماه *** هست جنّت، گرچه باشد قعر چاه1 وقتیکه انسان با پروردگار ارتباط پیدا کرد، لذّتی از این ارتباط بر نفس او میآید که تمام لذائذ دنیا به پای او هیچ است!
خطاب حضرت علی به مشرکان مهاجم در لَیلَةالمَبیت
وقتی کفّار آمدند و با امیرالمؤمنین مواجه شدند، به همدیگر گفتند: «علی را بهجای پیغمبر بکشیم!» حالا که خودش نیست و این را بهجای خود نشانده است، خب این را سر به نیست کنیم!
امیرالمؤمنین فرمود:
چه خیالی میکنید؟! خدا به من قدرتی داده است که اگر به تمام ضعفای دنیا این قدرت را تقسیم کنید، همه از اقویا میشوند! خدا به من علمی داده است که اگر برخی از آن را به تمام جُهّال دنیا تقسیم کنید، تمام آنها از علما میشوند! خدا به من حلمی داده است که اگر برخی از آن را به تمام افراد مستضعف دنیا تقسیم کنید، همۀ آنها حلیم میشوند! شما میخواهید من را از بین ببرید؟! من را میترسانید و میخواهید در من احساس ضعف بکنید؟! ضعف کجا، این حرفها چیست؟!2
«فَهُوَ لا یُبالی عَلیٰ ما أصبَحَ مِنَ الدّنیا، عَلیٰ عُسرٍ أم عَلیٰ یُسرٍ!» او دیگر ترسی ندارد! لذا در چنین وضع و موقعیّتی، اظهار نظر کردن در این مسئله از بزرگترین اشتباهات است. این مطلب را باید کسی بگوید که سیر باطنی و سیر معنوی در تمام مقامات کرده باشد، اوست که میتواند اظهار نظر کند، و الاّ کس دیگری نمیتواند.
ابیات مرحوم صدرالمتألّهین دربارۀ عشق به خدا
مرحوم صدرالمتألّهین اشعاری دارد، میفرماید:
مذاهبُ شَتّیٰ لِلمُحبّینَ فی الهَویٰ *** و لی مَذهبٌ فَردٌ أدینُ بهِ3 وَحدِی - مثنوی معنوی، دفتر سوّم.
- التفسیر المنسوب إلی الإمام الحسن العسکری علیه السّلام، ص 469.
- خ ل: أعیش به.

