
پرسش و پاسخ اعتقادی
عدم وجود هرگونه استجابت و تحقّق، قبل از دعا. آیا دعا موجِد است؛ یا کاشف از ثبوت در لوح محفوظ؟. دم تنافی اختیار در اعمال با ثبت ازلی آنها در لوح محفوظ. موجِدیّت نفس دعا کننده برای آثار خارجی. رفع شبههای در باب تند خو بودن حضرت یونس علیه السّلام. روایات اسرائیلیّات در تاریخ انبیا علیهم السّلام. عصمت پیامبران در سه مرحلۀ تلقّی و اداء وحی و تبلیغ. اختلاف درجات پیامبران علیهم السّلام در قرآن کریم. عدم اعلمیّت روبیل از حضرت یونس. بروزات و شاکلههای متفاوت انبیا و اولیا علیهم السّلام. مزاح مرحوم بهاری با طلبهای در ایوان نجف اشرف. پرستاری نمودن شیخ محمّد بهاری از طلبۀ بیمار. نامههای جالب مرحوم بهاری. گریه و انذار دائمی مرحوم میرزا جواد آقای تبریزی. عدم دلالت بروزات خارجی اولیاء بر افضلیت ایشان. حالات و بروزات متفاوت امام صادق علیه السّلام. سیطره وجودی و احاطۀ علمی ائمّه علیهم السّلام. تجلّی قدرت خداوند در اهلبیت علیهم السّلام. اختلاف حالات حضرت یعقوب علیه السّلام در اطّلاع بر غیب. انتساب قدرتها به غیر خدا، شرکی آشکار. مذاکرۀ مؤلّف با علمای اهل سنّت در باب ردّ عقاید وهّابیان. اشتراک شیعه و سنّی در جواز بوسیدن ضریح پیامبر. دفاع عالم سنّی از توسّل شیعیان به خمسۀ طیّبه. روایات زیارت اهل قبور و مَضجَع نبویّ در کتب اهل سنّت. تشابه وهّابیها با متعصّبان جامد مسیحی. تشابه وهّابیها با أخباریهای شیعه. دعوت شیخ عمر از علاّمۀ طهرانی برای سفر به حلب. کشتار شیعیان حلب توسّط صلاح الدّین ایّوبی. لزوم احترام به معلّم و استاد در مکتب اسلام. احوالات مرحوم حاج شیخ عبدالجواد اصفهانی. دقّت مرحوم اصفهانی در صحبت کردن. علامه طهرانی: من همیشه مرهون خدمات اساتیدی هستم که واقعاً برای خدا بودند!.
پرسش و پاسخ اعتقادی
9یعنی [آصف] میگوید: من به اندازهای این تخت را زود برایت حاضر میکنم، مثل اینکه تو چشمت را باز میکنی و میبینی، ﴿فَلَمَّا رَءَاهُ﴾ یکمرتبه دیدی حاضر است. علم، این است!
حضرت صادق [دربارۀ آن] میفرمایند:
آنکه تخت بلقیس را از سبا حاضر کرد، در قرآن مجید میفرماید: ﴿قَالَ ٱلَّذِي عِندَهُۥ عِلۡمٞ مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ﴾؛1 «یک علمی از کتاب داشت» امّا آن کسی که کتاب را دارد و علم کتاب را دارد، چقدر است؟!
تجلّی قدرت خداوند در اهلبیت علیهم السّلام
و به نصّ خودِ آیۀ قرآن، امیرالمؤمنین و ائمّه علیهم السّلام دارای علم کتاب بودهاند؛ ﴿وَمَنۡ عِندَهُۥ عِلۡمُ ٱلۡكِتَٰبِ﴾.2و3
آن کسی که ﴿عِلۡمٞ مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ﴾ را دارد تخت بلقیس را حاضر میکند؛ آن کسی که علمالکتاب را دارد چه؟!
و لذا [در روایت] داریم که:
آن آصف بن برخیا که با آن علمش آن کار را کرد، نسبت به علم ما آبی را برداشته و منقارش تر شده است. نسبت به علم ما به همان مقداری که منقارش تر شده است، آب برداشته است. علم ما کجاست؟ اقیانوس است!4
این حضرت صادق که این حرف را میزند و روایت هم درست است و در آن شواهد هم هست، از دست کنیزش عصبانی میشود که دنبالش کرده و از این اطاق به آن اطاق رفته است، و بعد میگوید: «من تعجّب میکنم از این مردم که فکر میکنند ما علم غیب داریم!» حالا کدامیک از این حرفها درست است؟ این حرف درست است یا آن درست است؟5
سؤال: یکطوری نمیشود بین دو روایت جمع کرد؟
جواب: جمعش چیست؟ خب جمع کنید دیگر!
هر دوی آن درست است! حضرت در اینجا میخواهند بفرمایند که: «این مردم میخواهند این علم را به ما نسبت بدهند؛ ما نداریم! قسم به خدا ما واقعاً نمیتوانیم دنبال کنیزمان بگردیم و او را پیدا کنیم، دنبالش میرویم و او از دست ما فرار میکند!» امّا وقتی به آن طرف نگاه کنیم، از ما نیست، از خداست و همین است! پس هم این درست است و هم آن درست است!
- سوره نمل (٢٧) آیه ٤٠. امام شناسی، ج ٤، ص ١٠٩: «گفت آن کسی که در نزد او بعضی از علم کتاب بود.»
- سوره رعد (١٣) آیه ٤٣. امام شناسی، ج ٤، ص ١١٠: «کسی که تمام علم کتاب را دارد.»
- بصائر الدّرجات، ج ١، ص ٢١٢ ـ ٢١٦.
- بصائر الدّرجات، ج ١، ص ٢١٣؛ الکافی، ج ١، ص ٢٥٧؛ امام شناسی، ج ٤، ص ١٠٨؛ افق وحی، ص ١٦٧.
- جهت اطّلاع از جزئیّات روایت رجوع شود به امام شناسی، ج ٤، ص ١٠٨ ـ ١١١.
