حقیقت حج ابراهیمی

جواب: رفتن در آن مقداری که خارج از خود بنا است اشکال ندارد. پشت قبرستان بقیع هم اشکال ندارد.¹

سؤال: اگر در غسل احرام شامپو استفاده کند و بوی آن بماند آیا اشکال دارد یا نه؟

جواب: بهتر است از موادّی استفاده شود که معطّر نباشند.²

سؤال: خانمی‌که می‌خواهد مهریۀ خود را به همسرش ببخشد، آیا همان نیت کافی است و یا اینکه نوشته شود؟

جواب: البتّه بهتر است که مکتوب شود.

سؤال: اگر ما مبنا را بر یقین بگذاریم که آنچه که به ذهن می‌رسد از طرف خدا است و توجهی به شیطان نداشته باشیم، ولی بعضی مواقع این‌طور نمی‌شود و متوجه می‌شویم که از شیطان تبعیت می‌کنیم، برای تشخیص این امر چه باید بکنیم و چطور می‌شود راه نفوذ شیطان را بست؟

جواب: این مسئله بارها هم مطرح شده است. ببینید، ما یک ملاکاتی داریم که باید همیشه آن ملاک‌ها را مدّ نظر قرار بدهیم! ملاک‌ها یعنی معیارهایی که انسان را از ورود در حیطه و حریم شیطان نگه می‌دارد و یا انسان را وارد در حریم پروردگار می‌کند. یکی از ملاکات احساس روحانیّت است که این مسئله برای ما حاصل می‌شود. خود را از واقعه دور نگه داشتن و از دور به یک مسئله نگاه کردن، خود را جای دیگران گذاشتن و نسبت به قضیّه و مسئله بررسی کردن، و به‌طورکلّی استمداد از پروردگار و به‌طورکلّی ذهن را خالی کردن. و اگر بعد از این مطالب برای انسان حاصل نشد، مشورت با افرادی که آنها هم‌مسیر هستند و می‌توانند انسان را کمک کنند. با توجه به تمام اینها، آنچه که در رأس کار قرار می‌گیرد این است که انسان خود را واقعاً به خدا بسپارد و واقعاً نیت خود را متوجه او کند.

من شنیده‌ام که بعضی‌ها، خودشان با دست خودشان، مصیبتی را بر سرشان می‌آورند و بعد می‌گویند تقدیر ما این است! نه! تقدیر این‌طور نیست. خدا می‌گوید اگر تقدیر تو این است پس هرچه پیش آمد برعهدۀ خودت! نه، انسان نباید از معیارهایی که خدا قرار داده است فرار کند. ما از معیارهایی که خداوند قرار داده است و ما را مکلّف کرده است فرار می‌کنیم و برای‌اینکه وجدان خود را آسوده کنیم گناه را گردن تقدیر می‌اندازیم! این‌طور نیست. اگر شخصی به آن معیارها عمل کند، آن‌گاه باید بگوید که تقدیر برای من این‌چنین بود.